ΠΟΛΥ ΠΙΟ ΕΝΗΜΕΡΩΜΕΝΟΠΟΛΥ ΠΙΟ ΣΥΧΡΟΝΟΠΟΛΥ ΠΙΟ ΠΛΟΥΣΙΟ ΣΕ ΕΙΔΗΣΕΙΣΟΜΟΡΦΕΣ ΕΥΧΕΣ ΚΑΙ ΠΟΛΥ ΑΓΑΠΗ ΣΤΟΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟ ΤΟΥ
Περισσότερα... »
skip to content
Fokida Blogs » Καστέλλια | |||
|
Τα επιλεγμένα blogs του νομού Φωκίδας με μια ματιά |
|||
8991 άρθρα από 26 πηγές
Aa - Zz
(5792)
Αα - Ωω
(3199)
Δύο άνδρες, και οι δύο σοβαρά άρρωστοι, έμεναν στο ίδιο δωμάτιο ενός νοσοκομείου.
O τάφος, αναφέρει το Reuters, είχε εντοπιστεί το 1999 μέσα σε μια μισοθαμμένη πυραμίδα (ένθετη αριστερά) η οποία βρίσκεται στα ερείπια της αρχαίας πόλης του Παλένκε στην πολιτεία Τσιάπας του Μεξικού. Μέχρι σήμερα, όμως, οι αρχαιολόγοι δεν είχαν καταφέρει να αποκτήσουν πρόσβαση στον θάλαμο, στον οποίο πιστεύεται ότι βρίσκονται τα λείψανα ενός ηγεμόνα των Μάγιας που έζησε το διάστημα 431-500 μ.Χ.
Το πρόσωπο και η διδασκαλία του Πυθαγόρα είναι θέματα μάλλον σκοτεινά. Από το έργο του τίποτε δεν σώθηκε, οι αρχαίες, βιογραφικές κυρίως ειδήσεις (από το Διογένη το Λαέρτιο, τον Ιάμβλιχο, τον Πορφύριο), είναι γεμάτες ανεκδοτολογικά στοιχεία.Οι παλαιότερες μαρτυρίες για το πρόσωπο του Πυθαγόρα προέρχονται από τον Ηράκλειτο (“ο Πυθαγόρας, ο γιος του Μνησάρχου, άσκησε την έρευνα περισσότερο από όλους τους ανθρώπους και, διαλέγοντας αυτές τις ιδιότητες, οικειοποιήθηκε τη σοφία, την ΐ πολυμάθεια και τη δολιοτεχνία”), τον Ηρόδοτο (“…ο Ζάλμοξης είχε συναναστραφεί με Έλληνες και ανάμεσα τους με τον Πυθαγόρα, που δεν ήταν κατώτερος από τους σοφούς…”), αλλά και από τον Εμπεδοκλή, τον Ίωνα τον Χίο και τον Ξενοφάνη.O Αριστοτέλης κάνει λόγο για Πυθαγόρειους. Πρόκειται για τους μαθητές ή για μεταγενέστερους οπαδούς του Πυθαγόρα. Ελάχιστα αποσπάσματα τους σώθηκαν από το Φιλόλαο, ο οποίος ήταν σύγχρονος του Σωκράτη, και από τον Αρχύτα, που ήταν σύγχρονος του Πλάτωνα. Αριθμητική και ΓεωμετρίαΓια τον Πυθαγόρα η μουσική και τα μαθηματικά γίνεται άσκηση με σκοπό την υπέρβαση των σωματικών περιορισμών και την κάθαρση της ψυχής, για να μπορέσει η τελευταία να απελευθερωθεί από τον κύκλο της μετενσάρκωσης για να φτάσει τελικά στη θεότητα από την οποία προέρχεται.Όπως στον άνθρωπο υπάρχουν η ψυχή και το σώμα, έτσι και στον κόσμο δύο αρχές βρίσκονται σε αντίθεση, το όριο (το πέρας) και το άπειρο. Στην περίπτωση αυτή η σύγκρουση είναι φαινομενική, γιατί στην πραγματικότητα το πέρας είναι αυτό που διοικεί και οργανώνει τον κόσμο. H ύψιστη έκφραση του πέρατος είναι ο αριθμός, ο οποίος αποτελεί κλειδί για την κατανόηση της τάξης που βάζει το πέρας στον κόσμο. [sciencearchives.wordpress.com]
Όπως είπαμε η ουσία των όντων σύμφωνα με τον Πυθαγόρα είναι οι αριθμοί. Επιπλέον πίστευε ότι το σύμπαν προήλθε από το χάος και απέκτησε μορφή με το μέτρο και την αρμονία, γι’ αυτό και πρώτος το ονόμασε «Κόσμο», δηλαδή τάξη και αρμονία.Αρμονία όμως για το σώμα είναι η ψυχή, η οποία διατηρεί κάποια συμμετρία ανάμεσα στο υλικό και το πνευματικό στοιχείο του ανθρώπου. Η ψυχή έχει τις ιδιότητες της ταυτότητας, της ετερότητας, της στάσης και της κίνησης. Αυτή είναι η «τετρακτύς» για την ψυχή. Αυτές οι φιλοσοφικές του αντιλήψεις επηρέασαν τον Πλάτωνα, ο οποίος αργότερα θεωρεί ότι η αρμονία της μουσικής καθρεφτίζει την αρμονία της ψυχής.Σύμφωνα με τον Πυθαγόρα το σύμπαν βρίσκεται σε διάταξη αρμονίας και η θεωρία του, η θέασή του, είναι αυτή που φέρνει την κάθαρση. Αυτό οδήγησε στη θεωρία του Πυθαγόρα για την «Αρμονία των σφαιρών». Το σύνολο των ήχων, δηλαδή, που παράγονται από την περιστροφή των πλανητών, ανάλογα πάντα με την απόστασή τους από τη γη, και οι οποίοι, όμως, δεν ακούγονται.Στην αριθμητική η συμβολή του Πυθαγόρα δεν ήταν τόσο σημαντική όσο η συμβολή του στην επιστήμη της Γεωμετρίας. Παρόλα αυτά ο Πυθαγόρας είναι αυτός που δημιούργησε τον Πυθαγόρειο Πίνακα ή Άβακα, τον πασίγνωστο σε όλους μας πίνακα πολλαπλασιασμού ή αλλιώς προπαίδεια. Είναι δηλαδή ο πίνακας που δίνει τα γινόμενα των δέκα πρώτων ακέραιων αριθμών.Στη Γεωμετρία η συμβολή του είναι αξιοσημείωτη αφού είναι αυτός που ανακάλυψε ότι το τετράγωνο της υποτείνουσας ενός ορθογωνίου τριγώνου ισούται με το άθροισμα των τετραγώνων των καθέτων πλευρών. Αυτή η θεωρία του σήμερα ονομάζεται στην επιστήμη της γεωμετρίας «πυθαγόρειο θεώρημα».Σήμερα σκεφτόμαστε το Πυθαγόρειο Θεώρημα ως αλγεβρική σχέση a2 + b2 = c2 , από την οποία το μήκος μιας πλευράς ενός ορθογωνίου τριγώνου μπορεί να βρεθεί, λαμβάνοντας υπόψη τα μήκη των άλλων δύο πλευρών. Αλλά ο Πυθαγόρας δεν την αντιλήφθηκε έτσι. Γι’ αυτόν ήταν μια γεωμετρική δήλωση για τα εμβαδά. Και μόνο με την ανάπτυξη της σύγχρονης άλγεβρας, περίπου το 16ο αιώνα,
Η Τετρακτύς αποτελούσε την ουσία της διδασκαλίας των Πυθαγορείων. Είναι το άθροισμα των πρώτων τεσσάρων φυσικών αριθμών (1+2+3+4=10) που συνδέονται μεταξύ τους με διάφορες σχέσεις. Από αυτούς τους τέσσερις αριθμούς, είναι δυνατόν να κατασκευασθούν οι αναλογίες της τέταρτης, της πέμπτης και της ογδόης αρμονικής. Οι αναλογίες αυτές δημιουργούν την Αρμονία που για τους Πυθαγόρειους είχε σημασία κυριολεκτικά κοσμική. Οι Πυθαγόρειοι χρησιμοποιούσαν την Τετρακτύν για να ορκισθούν, επικαλούμενοι τον Πυθαγόρα σαν κάποιο θεό.H αναλογία 2:1 στο σχήμα αυτό μας δίνει την ογδόη, η αναλογία 3:2 την πέμπτη και η αναλογία 4:3 την τετάρτη. Αν τώρα κάποιος δεν γνώριζε αυτό το πράγμα, δεν ήταν κάτι που θα το αντιμετώπιζε καθώς θα έπαιζε τη λύρα και θα κτυπούσε τις χορδές με μια κάποια πιθανότητα να κάμει και σφάλματα . H ανακάλυψη ήταν ότι υφίσταται μια σύμφυτη τάξη, μια αριθμητική οργάνωση μέσα στην ίδια τη φύση του ήχου, και η ανακάλυψη παρουσιαζόταν σαν αποκάλυψη σχετική με τη φύση του Σύμπαντος.Χάρη στην ανακάλυψη του Πυθαγόρα, η μουσική παρουσίαζε στους οπαδούς του το καλύτερο παράδειγμα της πρακτικής εφαρμογής αυτής της αρχής. Την ορθότητα της αρχής τόνιζε η ομορφιά της μουσικής, προς την οποία ο Πυθαγόρας – όπως και οι περισσότεροι Έλληνες – ήταν ευαίσθητος, γιατί η λέξη "κόσμος" σήμαινε για τον Έλληνα και την ομορφιά και την τάξη. Το πέρας ταυτιζόταν με την ομορφιά, και άλλη μια απόδειξη αυτής της αρχής ήταν το ότι, αν την εφαρμόζαμε στο πεδίο των ήχων, από τη δυσαρμονία γεννιόταν η ομορφιά. Επομένως το όλο πεδίο του ήχου, που εκτεινόταν απεριόριστα και προς τις δύο αντίθετες κατευθύνσεις, υψηλά ή χαμηλά, αποτελούσε παράδειγμα του απείρου. Το πέρας αντιπροσωπεύεται από το αριθμητικό σύστημα των αναλογιών ανάμεσα στις αρμονικές νότες, σύστημα που επιβάλει την τάξη στο σύνολο. Το σύστημα αυτό οριοθετείται με βάση ένα κατανοητό σχέδιο. Το σχέδιο αυτό δεν το επινόησε ο άνθρωπος, αλλά υπήρχε ανέκαθεν και περίμενε τον άνθρωπο να το ανακαλύψει. Αυτή η διαδικασία, που την συναντούμε εδώ σε ένα μοναδικό, εκπληκτικό παράδειγμα, οι Πυθαγόρειοι πίστευαν πως αποτελούσε την κύρια αρχή που λειτουργεί μέσα στο Σύμπαν ως σύνολο. Δεν είναι λοιπόν απορίας άξιο (αν συλλογιστούμε ότι η φιλοσοφία τότε βρισκόταν στο αρχικό της στάδιο και απουσίαζε κάθε συστηματική μελέτη της λογικής, ακόμα και της γραμματικής) το γεγονός ότι οι Πυθαγόρειοι εξέφρασαν την καινοφανή τους πεποίθηση με τη φράση ότι "τα όντα είναι οι αριθμοί". Έτσι, αυτή η φράση μας δίνει την κύρια γραμμή της σκέψης τους.Αποφθέγματα του Πυθαγόρα
Ασκληπιός, Αρχαιολογικό Μουσείο Επιδαύρου.Ο θεός της ιατρικής και της υγείας στην αρχαία μας μυθολογία και ο πρώτος θνητός θεραπευτής. Ήταν κατά την παράδοση γιος του Απόλλωνα και της Κορωνίδας, κόρης του Βασιλιά της Θεσσαλίας, Φλεγύα. Κοντά στο σοφό Κένταυρο Χείρωνα στο Πήλιο, ο Ασκληπιός έμαθε την τέχνη της ιατρικής και γνώρισε τις θεραπευτικές ιδιότητες της πλούσιας χλωρίδας του Πηλίου.Οι πρόγονοί μας φαντάζονταν τον Ασκληπιό σαν ένα γεροδεμένο άντρα με γένια, γεμάτο υγεία, που καθόταν πάνω σε ένα θρόνο. Είχε πολλές θυγατέρες, που τα ονόματά τους συμβολίζουν την υγεία, τη θεραπεία και τα φάρμακα. Το ιερό του ζώο ήταν το φίδι, ενώ σαν σύμβολο του είχε το ραβδί. Του είχαν αφιερώσει ένα ιερό στην Επίδαυρο, αλλά σε όλη την Ελλάδα υπήρχαν ναοί και Βωμοί, που ονομάζονταν Ασκληπιεία, στα οποία προσέτρεχαν οι άνθρωποι για να θεραπευθούν. Το σημαντικότερο απ’ όλα βρισκόταν στην Κω. Είχαν ιερείς του θεού, κάτι σαν τους τωρινούς πρακτικούς γιατρούς, που έδιναν φάρμακα από βοτάνια, ενώ συνιστούσαν και κατάλληλη δίαιτα. Οι ασθενείς εξαγνίζονταν, πρόσφεραν τα δώρα τους και κατόπιν μεταφέρονταν σε ειδικούς χώρους, όπου, σύμφωνα με την παράδοση, τη νύχτα ερχόταν ο θεός, μεταμορφωμένος συνήθως σε φίδι ή και σε άλλο ζώο και τους θεράπευε. Ο Ασκληπιός συμβολίζει ουσιαστικά το πέρασμα της φιλοσοφίας και της επιστήμης από την προϊστορία στην ιστορία.
Άποψη του Ιερού από τα ανατολικά - Φώτο: Υπουργείο Πολιτισμού.Προ της εγκοιμήσεως στο άδυτο ή άβατο ο ασθενής λουζόταν στα άφθονα νερά της πηγής (η οποία θεωρούνταν ιερή), νήστευε, παρακολουθούσε αγώνες (γυμναστικούς, ποιητικούς, θεατρικούς και εν γένει καλλιτεχνικούς), μπορούσε να διαβάζει στη βιβλιοθήκη του ιδρύματος, συμμετείχε σε καθημερινές σωματικές ασκήσεις και γενικά η ζωή του στον ξενώνα του Ασκληπιείου ήταν δημιουργική κι ευχάριστη και τον απομάκρυνε απ’ τις ψυχοφθόρες μικρές καθημερινές φροντίδες.Επειδή δε στα Ασκληπιεία δεν γίνονταν δεκτοί οι βαριά ασθενείς, όπως και οι επίτοκες –«ούτε αποθανείν ούτε τεκείν όσιον»- εικάζεται ότι οι νοσηλευόμενοι θα ήταν χρονίως πάσχοντες, κυρίως από νευροψυχικές παθήσεις, δερματικές, αλλά και πνευμονοπαθείς, κυρίως χρόνιοι φυματικοί, οι οποίοι στο ευχάριστο και υγιεινό περιβάλλον του ιερού του Ασκληπιού ασφαλώς και βελτιώνονταν ίσως και πολλοί να θεραπεύονταν.Μετά την προετοιμασία, σωματική (λουτροθεραπεία, νηστεία, υδροποσία) και ψυχική (προσφορά θυσίας στο θεό, παρακολούθηση ψυχαγωγικών τελετών), ο ασθενής βοηθούντων και των προπαρασκευαστικών φαρμάκων, ήταν έτοιμος για την εγκοίμηση στο άβατο του ναού. Μεγάλο ρόλο έπαιζε η υποβολή των ιερέων – θεραπευτών – μάντεων οι οποίοι με… ψυχοβολές έπειθαν τους ασθενείς ότι θα τους επισκεφθεί «κατ’ όναρ» ο θεός και θα τους ορίσει τον τρόπο της θεραπείας. Όμως δεν ήταν προνόμιο όλων των ασθενών η εγκοίμηση. Μόνο όσοι μπορούσαν να δεχθούν «τη θεϊκή επίσκεψη κατ’ όναρ» προωθούνταν στο άβατο. Αυτοί δηλαδή που είχαν υποστεί την κατάλληλη ψυχική προετοιμασία.Στην αρχαία Ελλάδα η θρησκεία ήταν στενά συνυφασμένη με τη δημόσια ζωή, γι’ αυτό και τα μεγάλα ιερά χρωστούσαν τη φήμη τους και την ακμή τους στην ισχύ και τον πλούτο της πόλης στην οποία ανήκαν. Και οι ενέργειες έπαιρναν το κύρος τους από την εύνοια του προστάτη- θεού της πόλης. Ως εκ τούτου οι ναοί ήταν κέντρα θρησκευτικά και πολιτικά αλληλοεξαρτώμενα. Είναι ελάχιστα τα ιερά που απέκτησαν ιδιαίτερη φήμη ανεξάρτητα από την ισχύ της πόλης στην οποία ανήκαν. Ένα από αυτά είναι και αυτό της Επιδαύρου, η οποία ήταν μια μικρή πόλη ανάμεσα στις δυνατές Κόρινθο-Σπάρτη-Σικυώνα. Τούτο οφείλεται στο ιερατείο του θεού Ασκληπιού, αλλά και στα άφθονα νερά της περιοχής τα οποία βοήθησαν στην εφαρμογή της καθαρτικής και ιαματικής λειτουργίας τους στον πάσχοντα άνθρωπο.Ο χώρος του Ασκληπιείου της Επιδαύρου απέχει οχτώ χιλιόμετρα από την πόλη της Παλαιάς Επιδαύρου και στο σημείο αυτό υπήρχε από παλιά ιερό. Η εξέλιξή του από ναό του θεού Ασκληπιού σε οργανωμένο ιατρικό κέντρο -το σπουδαιότερο- όπου έχουμε τη μετάβαση, από τη θεϊκή παρέμβαση στη νόσο και την ίαση, στην επιστημονική ιατρική, μαρτυρείται και από τα εκτεταμένα λείψανα του ιερού της Επιδαύρου. Η αισθητική αξία των αρχιτεκτονημάτων, των αναθημάτων του και η επιστημονική ερμηνεία τους αποδεικνύουν τη μοναδικότητα αυτού του ιερού τεμένους της υγείας και της ιατρικής.
Ασκληπιός και Υγεία. Μαρμάρινο ανάγλυφο από τη Θέρμη Θεσσαλονίκης.
ΥγείαΟι ειδικοί σήμερα προσδιορίζουν τις αρχές της λατρείας της ιατρικής στην Επίδαυρο κατά προσέγγιση στο 16ο αι. π.Χ. στο ύψωμα του Κυνορτίου, πίσω από το θέατρο. Όπως αναφέρθηκε, ιδιαίτερο ρόλο έπαιξε στην ίδρυση, λειτουργία και εξέλιξή του το άφθονο τρεχούμενο νερό, που αναβλύζει ακόμη και σήμερα και διαρρέει τη μικρή κοιλάδα στα ανατολικά.Η κάθαρση με το νερό, οι θυσίες ζώων προσφοράς, η κοινή συνεστίαση ιερέων και ασθενών από τα ιερά σφάγια σε τελετουργικό γεύμα, εξασφάλιζαν σωματική υγεία και ψυχική ηρεμία στους πάσχοντες. Αυτή η πολύ παλιά τελετουργία διατηρήθηκε αναλλοίωτη από την αρχή της παρουσίας εκεί του ιερού μέχρι το τέλος της αρχαιότητας και αποτελούσε την κεντρική λατρευτική πράξη.Μετά την πτώση του μυκηναϊκού κόσμου, πάνω στα ερείπια του παλιού ιερού ξαναζωντανεύει γύρω στα 800 π.Χ. η λατρεία του, η οποία όμως τώρα μπαίνει στην προστασία του θεού- οργανωτή των πόλεων, του Απόλλωνα, ο οποίος από παλιά θεωρούνταν ο θεός της ιατρικής, ο οποίος θεράπευε τους θεούς (Παιήων).Εδώ στο λόφο του Κυνορτίου, ο βασιλιάς της Επιδαύρου, Μάλος, ίδρυσε το ιερό του Απόλλωνος Μαλεάτα, κοντά στο οποίο η εγγονή του Κορωνίς γέννησε τον Ασκληπιό, του οποίου πατέρας θεωρήθηκε ο Απόλλων. Από τότε η λατρεία της υγείας και της ιατρικής στην Επίδαυρο γίνεται επίσημη κρατική λειτουργία. Τέτοια ήταν η φήμη του Ασκληπιείου της Επιδαύρου, ώστε συνέρρεαν ικέτες του θεού (ασθενείς, προσκυνητές) από όλες τις γύρω πόλεις, ακόμη κι από πολύ απομακρυσμένες περιοχές, όπως μαρτυρούν οι ανευρεθείσες πλάκες, οι οποίες κατά τον Αραβαντινό ήταν τα ιστορικά των ασθενών, καθώς και το χαραγμένο επίγραμμα-ευχαριστήριο του ρήτορα Αισχίνη προς τον Ασκληπιό: «θνητών μεν τέχναις απυρούμενος, εις δε το θείον ελπίδα πάσαν έχων, προλιπών εύπαιδας Αθήνας, ιάθην ελθών, Ασκληπιέ, προς το σον άλσος, έλκος έχων κεφαλής ενιαύσιον, εν τρισί μησίν».Έλκος λοιπόν του δέρματος της κεφαλής που ταλαιπωρούσε τον Αισχίνη για ένα χρόνο, θεραπεύτηκε στο Ασκληπιείο σε τρεις μήνες. [Καθαριότητα, ηλιοθεραπεία, ευχάριστη διαμονή και ίσως επιθέματα με διάφορα βότανα υπό μορφή αλοιφών, αναμιγμένα με ζωικές ουσίες (λάδι, κερί, λίπος κ.ά.) καθώς και ορυκτές ύλες ως π.χ. ψευδάργυρο, νιτρικό άργυρο κ.ά.].Κατά τον Αραβαντινό, ο μέγας ξενών ή καταγώγιον του Ασκληπιείου αποτελούνταν από τουλάχιστον 160 δωμάτια στα οποία ίσως φιλοξενούνταν εκτός των ασθενών και συνοδοί τους. Λόγω της πληθώρας των επισκεπτών-ασθενών οι παλαιές εγκαταστάσεις στο Κυνόρτιον δεν επαρκούσαν και περίπου κατά τον 6ο π.Χ. αιώνα ιδρύεται στην κοιλάδα βορειοδυτικά του παλαιού λατρευτικού συγκροτήματος ένα νέο Ασκληπιείο, του οποίου τα λείψανα σήμερα μας δίνουν αμυδρή ιδέα της λειτουργίας του.Εδώ η ιατρική βασίστηκε στην ανθρώπινη σκέψη και έπαψε να νομίζεται επέμβαση του θεϊκού στοιχείου. Η εποχή της μεγάλης ακμής του Ασκληπιείου της Επιδαύρου είναι οι 4ος και 3ος π.Χ. αι. Ο πλούτος που συγκεντρώνεται στο ίδρυμα αυτό της Επιδαύρου συνετέλεσε στην αρχιτεκτονική και λειτουργική ανάπτυξή του ώστε να γίνει το σπουδαιότερο όλων των ομοίων του.Η κυκλική θόλος, χώρος μυστηριακός, είναι έργο του 4ου π.Χ. αιώνα όπως και ο δωρικής αρχιτεκτονικής ναός του Ασκληπιού. Άλλωστε με την κάθοδο των Δωριέων διαδόθηκε η λατρεία του θεού και οι ναοί του Ασκληπιού αντικατέστησαν άλλους πρωιμότερους, που ήταν αφιερωμένοι σε διάφορες θεότητες που θεωρούνταν προστάτιδες της υγείας, όπως στην Τιτάνη και αλλού.
Η Θόλος του Ασκληπιείου της ΕπιδαύρουΗ θόλος ή θυμέλη θεωρείται το πιο κομψό μετά το Ερεχθείο κτίσμα των κλασικών χρόνων και είναι έργο του Πολυκλείτου. Το σχήμα της προσομοιάζει με θολωτό τάφο και οι υπόγειες κυκλικές λαβυρινθώδεις διαδρομές της συμβολίζουν το σκοτεινό βασίλειο του Άδη. Άλλωστε ο Ύπνος ήταν αδελφός του Άδη. Ίσως εκεί να γίνονταν οι εγκοιμήσεις των ασθενών όπου τη νύχια τους επισκεπτόταν ο θεός, δηλαδή οι ιερείς του ναού. Πλησίον του κεντρικού ναού και της θόλου, υπήρχαν ιερά και άλλων θεών όπως της Αρτέμιδος, της Αφροδίτης (η σημασία είναι προφανής), της θέμιδος (δύσκολη η εξήγηση), καθώς επίσης και μεγάλη βιβλιοθήκη για χρήση των ιερέων αλλά και των ασθενών και των συνοδών τους.Η μελέτη των τότε υπαρχουσών γνώσεων για τη φύση του κόσμου και γενικότερα της ύλης, καθώς και η εμπειρία από τις εφαρμοζόμενες θεραπείες στην εξέλιξη των νόσων δημιούργησαν μια αξιοθαύμαστη ιατρική παιδεία, η οποία ενσωματώθηκε στην προηγούμενη άσκηση της ιαματικής τέχνης που είχε βάση τους καθαρμούς, την εγκοίμηση και την ψυχαγωγία, και έτσι το ίδρυμα κατέκτησε τη φήμη του σπουδαιότερου ιερού του θεού.Εκτός από τα κτίσματα που αναφέρθηκαν, υπήρχαν το εστιατόριο, γνωστό και ως γυμνάσιο, το καταγώγιο ή ξενώνας, ένα μεγάλο κτίσμα στο οποίο φιλοξενούνταν οι ασθενείς πριν από την εγκοίμηση, καθώς και οι συνοδοί τους. Εξέχουσα θέση μεταξύ των κτιρίων του ιδρύματος κατείχε το θέατρο στη νότια πλευρά του συγκροτήματος, θεατρικές παραστάσεις, μουσικοί, ποιητικοί και αθλητικοί αγώνες ήταν μέρος της θεραπείας των ασθενών. Επίσης οι ασθενείς είχαν ελεύθερη πρόσβαση στην βιβλιοθήκη.
ΑσκληπιόςΟ Μ. Ιούλιος Απελλάς σε επιγραφή που βρέθηκε στο Ασκληπιείο περιγράφει την κεφαλαλγία που του προκάλεσε η κόπωση των ματιών του, λόγω της πολυημέρου αναγνώσεως βιβλίων κατά τη διάρκεια της θεραπείας του στο ιερό ίδρυμα. Οι ναοί του Ασκληπιού ήταν γεμάτοι από αφιερώματα και ανάγλυφα τα οποία παρίσταναν τις διάφορες βλάβες μερών του σώματος, καθώς επίσης και τις θεραπείες που εφαρμόζονταν (π.χ. εγχύσεις κολλυρίου κ.ά.) και αποτελούσαν «μουσείο τέχνης».Τις πληροφορίες που έχουμε για τον τρόπο λειτουργίας των ιερών του Ασκληπιού και την άσκηση της ιατρικής υπό των ιερέων και των βοηθών τους, τις οφείλουμε κατά βάση στις πλάκες που βρέθηκαν στη νοτιοανατολική πλευρά του ξενώνα. οι πλάκες αυτές με την περιγραφή των διαφόρων ιαμάτων βρέθηκαν κατά τις ανασκαφές υπό του αρχαιολόγου Καββαδία και είναι δυο στήλες. Τις στήλες αυτές τις αναφέρει και ο Παυσανίας, ο οποίος μας λέει ότι ήταν περισσότερες και βρίσκονταν μέσα στον περίβολο του ναού. «Ταύτας εγγεγραμμένα και ανδρών και γυναικών εστίν ονόματα ακεσθέντων υπό του Ασκληπιού, προσέτι δε και νόσημα ό,τι έκαστος ενόσησεν, και όπως ιάθη». Ήταν λοιπόν οι πλάκες αυτές κατάλογοι με τα ονόματα ασθενών, ανδρών και γυναικών, που θεραπεύτηκαν απ’ τον Ασκληπιό, ακόμη και η νόσος από την οποία έπασχαν, καθώς και ο τρόπος θεραπείας τους.«…γέγραπται δε φωνή τη Δωρίδι», δηλαδή ήταν γραμμένες οι πλάκες στη δωρική διάλεκτο. Η μεν πρώτη στήλη περιλαμβάνει 19 ιάματα, ή δε άλλη 23. Αυτά μπορούν να διακριθούν κατά τον Αραβαντινό στις ακόλουθες κατηγορίες:α) Τα φανταστικά, τα οποία είχαν σκοπό τη διαφήμιση του έργου των ιερέων και του προστάτη θεού και είναι τελείως εξωπραγματικά, όπως π.χ. τα 7ο, 8ο, 9ο, 14ο, 15ο ιάματα και άλλα.β) Τα σκοπίμως προβαλλόμενα, ενώ είχαν μικρή συνηθισμένη βαρύτητα, όπως τα ιάματα 1ο, 2ο, 18ο κ.τ.λ.γ) Τα πραγματικά. Αυτά δηλαδή που με ιατρικές πράξεις (χειρουργική, χρήση φαρμάκων, εφαρμογή κινησιοθεραπείας, μαλάξεις κ.τ.λ.) αντιμετωπίζονταν, και ο ασθενής βρισκόταν υπό την επήρεια φαρμάκων ή είχε υποστεί την εγκοίμηση στο άβατο. Στην κατηγορία αυτή είναι τα ιάματα 3ο, 4ο, 6ο, 12ο, 18ο κ.ά.δ) Τα εκφοβιστικά. Αυτά αφορούσαν κυρίως τους δύσπιστους και τους ασεβείς, ώστε να μη χαλάσουν τη φήμη του ιερού, όπως τα ιάματα 10ο, 35ο κ.ά.ε) Τα μαντικά. Αυτά που δεν έχουν σχέση με την ιατρική και τοποθετήθηκαν σκοπίμως υπό των ιερέων για να πείσουν τους απλοϊκούς για την υπεράνθρωπη δύναμη του Ασκληπιού, ο οποίος όχι μόνο θεραπεύει αλλά ασκεί και μαντική δύναμη (ίαμα 23ο) βοηθώντας και σε άλλες ανάγκες τους ικέτες του. Στην κατηγορία αυτή υπάγονται τα ιάματα 22ο και 23ο.στ) Τα έχοντα εισπρακτικό χαρακτήρα, όπως το ιάμα 21ο, το οποίο σε μετάφραση έχει ως εξής:Ο Έρμων από τη Θάσο πήγε στην Επίδαυρο τυφλός. Τον εθεράπευσε ο θεός. Επειδή όμως δεν επλήρωσε τα ίατρα ο θεός τον ετύφλωσε ξανά. Όταν δε πάλι ξαναπήγε στο ναό, έφερε την αμοιβή και μετά την εγκοίμηση έγινε καλά.Αν λοιπόν οι ικέτες του θεού δεν προσέφεραν τα «νενομισμένα ίατρα» υπήρχε κίνδυνος ο θεός να πάρει πίσω την εύνοιά του και η νόσος να επιστρέψει. Όλα αυτά ασκούσαν μεγάλη επίδραση στους ικέτες-ασθενείς, οι οποίοι με την κατάλληλη προετοιμασία από τους ιερείς και τους βοηθούς τους και αφού είχαν εκπληρώσει το τελετουργικό μέρος της θεραπείας, με τη βοήθεια των κατάλληλων φαρμάκων, όσοι ήταν επιδεκτικοί της «εύνοιας» του θεού, οδηγούνταν στο άβατο ή άδυτο για την εγκοίμηση. Εκεί κανείς άλλος εκτός των μυημένων ιερέων δεν είχε την άδεια να εισέλθει. Οι ασθενείς επείθοντο ότι τους επισκέπτεται ο θεός, ο οποίος τους έδινε οδηγίες ή και εκτελούσε τις ενδεικνυόμενες επεμβάσεις. Τα φάρμακα που χρησιμοποιούσαν για την προετοιμασία της εγκοιμήσεως δεν αναφέρονται σε κανένα ίαμα και ήταν μυστικό των ιερέων, οι οποίοι και μόνον αυτοί ήταν μυημένοι στη σύνθεση, ένδειξη, δόση και χρήση τους. 

Καρκαβίτσας ήταν οπαδός της Μεγάλης Ιδέας, ορκίστηκε μέλος της "Εθνικής Εταιρείας", ενώ αργότερα ήταν μέλος του "στρατιωτικού συνδέσμου" που οργάνωσε την "Επανάσταση στο Γουδή" το 1909. Υπερασπίστηκε τον Δημοτικισμό και ήταν μέλος του "Εκπαιδευτικού Ομίλου".
πληθυσμών στην Θεσσαλία όπου εκτυλίσσεται η δράση του διηγήματος.
δυνάμεις της κοινωνίας και του Έθνους.
24grammata.com/ ιστορία της Λογοτεχνίας
"Ο βασιλεύς όταν επληροφορήθη υπό του Πρίγκηπος Ανδρέου, το γεγονός, έδωσε εντολή σ’ αυτόν να τεθεί στην διάθεση του Εισαγγελέως και του Ανακριτή, καλώντας αμέσως στα ανάκτορα τον Διευθυντήν της Αστυνομίας κ. Δαμηλάτην εις τον οποίον συνέστησε να ενεργήσει αυστηρότατες ανακρίσεις για την ανακάλυψη της αληθείας και εύρεσιν του αληθούς ενόχου. Επίσης τον βασιλέα ενημέρωσε περί των πραγματικών περιστατικών και ο βουλευτής Νικόλαος Σιμόπουλος, όστις ετέθη στην διάθεση της δικαιοσύνης. Οι ανακρίσεις άρχισαν αμέσως. Η υπόθεση ανετέθη στον τακτικό ανακριτή κ. Λογοθέτη ο οποίος παρισταμένου και του Εισαγγελέως κ. Λυκουρέζου εξήτασε στο εισαγγελικό κατάστημα, τον υπασπιστή του Πρίγκηπος Ανδρέου, κ. Μεταξάν, τον σύζυγον της φονευθείσης γυναικός Θεόδωρον Βαμβακά και άλλους.

24grammata.com/ μουσική/ λαογραφία
Διάφορες εκδοχές υπάρχουν για την καταγωγή των Ζεϊμπέκων. «Η ορθότερη είναι ότι οι Ζεϊμπέκοι είναι απόγονοι φυλετικής επιμειξίας θρακών μεταναστών και κατοίκων της Φρυγίας», σημειώνει ο Θ. Κοροβίνης, ενώ μια ιδιαίτερη προσωπικότητα που υπήρξε από λογοτέχνης μέχρι ο πρώτος έλληνας αεροπόρος, ο Θάνος Μούρραης Βελλούδιος, αναφέρει ότι τα συνθετικά της λέξη «Ζεϋμπέκο», είναι «Ζεϋ εκ του Ζευς και συμβολίζει το πνεύμα» και Μπέκος, δηλαδή άρτος και συμβολίζει το σώμα».
Σήμερα υπάρχουν περίπου 150 διαφορετικά ονόματα ζεϊμπέκικων στην Τουρκία: «Ζεϊμπέκικο του τράγου», εμπνευσμένο από τα ριψοκίνδυνα πηδήματα των κατσικιών, του «Γιουρούκ Αλή Εφέ» ο οποίος ήταν χωλός από το δεξί του πόδι γι’ αυτό όσοι το χορεύουν στηρίζονται σταθερά για αρκετή ώρα στο αριστερό. Ο «Πλουμιστός χωροφύλακας» αναπαριστά την κωμική ιστορία ενός λιποτάκτη ο οποίος ενώθηκε μεταμφιεσμένος με το τάγμα χωροφυλακής που τον καταδίωκε, ενώ οι φιγούρες του «Εσκί Παζάρ» μιμούνται την αιώρηση πάνω σε ένα σκοινί.
Επιστήμονες και ερασιτέχνες αστρονόμοι προετοιμάζονται για την έλευση του αστεροειδή 2011 MD που αναμένεται να περάσει πάνω από τη Γη τη Δευτέρα. Ο αστεροειδής θα περάσει σε απόσταση περίπου 20 χιλιάδων χλμ από τον πλανήτη μας και θα είναι ορατός ακόμη και από ένα μικρό οικιακό τηλεσκόπιο. Τον Νοέμβριο αναμένεται να μας πλησιάσει ένας γιγάντιος αστεροειδής ο οποίος αν κατέληγε στη Γη θα προκαλούσε... [] ανυπολόγιστες καταστροφές.
Πόσο σημαντικό είναι το έργο του Καρτέσιου; Για την ακρίβεια είναι ανεκτίμητο γιατί σηματοδοτεί τη ρήξη ανάμεσα στο πριν (τον Αριστοτέλη) και το μετά (τη μοντέρνα επιστήμη). Μέχρι τότε, η φιλοσοφία θεωρούσε δεδομένο το φυσικό κόσμο και προσπαθούσε να ερμηνεύσει την ύπαρξη του με διάφορες θεωρίες. Αντίθετα, ο Καρτέσιος ανασκευάζει τη φυσική, ώστε να εξηγεί πραγματικά τα φυσικά φαινόμενα, σε σχέση με τα μηχανικά τους αίτια, τα μόνα που μπορούμε να γνωρίζουμε με βεβαιότητα.Από το 1628 που εγκαθίσταται στην Ολλανδία, ξεκινά να εργάζεται πάνω στη μεταφυσική και ταυτόχρονα να μελετά ανατομία και ιατρική. Κατανοεί ότι τα μαθηματικά ανοίγουν ένα επιστημονικό πεδίο, πολύ μεγαλύτερο από τις απλές τεχνικές εφαρμογές. Εφαρμόζοντας τις αριθμητικές σχέσεις στα γεωμετρικά σχήματα καταφέρνει να συσχετίσει την άλγεβρα και τη γεωμετρία και να δημιουργήσει ένα νέο κλάδο μαθηματικών, την αναλυτική γεωμετρία.| ● O Ντεκάρτ διέθετε μια εξαιρετική ικανότητα να διατυπώνει ακόμα και τα πιο σύνθετα επιχειρήματα με τρόπο μεστό και απόλυτα κατανοητό |
| ● Καταφέρνει να συσχετίσει την άλγεβρα και τη γεωμετρία και να δημιουργήσει ένα νέο κλάδο μαθηματικών, την αναλυτική γεωμετρία, οι βάσεις της οποίας τίθενται το 1632 με την αλγεβρική λύση στο πρόβλημα του Πάππου |
| ● Οι ιδέες του αποδείχθηκαν τόσο επαναστατικές που επηρέασαν την πορεία της φιλοσοφικής σκέψης για πολλούς αιώνες |
| ● Με τη φιλοσοφική του μέθοδο ο Καρτέσιος προσδοκούσε να αποτελέσει τη μέθοδο για κάθε επιστήμη |
| ● O Ντεκάρτ υπήρξε ο αναμορφωτής της νεώτερης ευρωπαϊκής σκέψης και ιδρυτής του δυτικού ορθολογισμού |
| ● O Ντεκάρτ δεν βελτίωσε η «διόρθωσε» τη θεωρία τον Αριστοτέλη. Την παρέκαμψε. |
| ● Oι αρχές του θα γενικευτούν πολλά χρόνια αργότερα από τον Λάιμπνιτς και το Νεύτωνα και θα δώσουν νέα ώθηση στην ανάπτυξη των μαθηματικών |


Ο καθηγητής Δημήτρης Νανόπουλος εργάζεται πάνω στα προβλήματα που προκύπτουν στην προσπάθεια να κατασκευαστεί μια θεωρία των πάντων (Theory Of Everything). Έχει έχει εργαστεί πάνω στο Καθιερωμένο Πρότυπο, στις μεγάλες ενοποιημένες θεωρίες, την supersymmetry, την υπερβαρύτητα, την θεωρία M των χορδών, και την αστροσωματιδιακή φυσική. Οι συνεισφορές του καλύπτουν πολύ διαφορετικές πτυχές της υψηλής ενεργειακής φυσικής, από τη φαινομενολογία (π.χ., πώς να ανιχνεύσει το μόριο Higgs και τα υπερσυμμετρικά σωματίδια), να διαμορφώσουν την οικοδόμηση (π.χ την υπερσυμμετρία SU (5), ένας από τους κύριους υποψηφίους χορδής για μια θεωρία των πάντων), στα θεωρητικότερα ζητήματα (όπως η ανακάλυψη της μη-βαθμωτής υπερβαρύτητας, η οποία παρέχει το αποτελεσματικό, χαμηλής ενέργειας όριο της θεωρίας χορδής / Μ-θεωρίας), στα θεμελιώδη ζητήματα (π.χ. τροποποιήσεις της κβαντικής μηχανικής που οφείλεται στον αφρό του χωρόχρονου, όπως εκφράζεται αυτή από την M-θεωρία της D-μεμβράνης).
Η σύνθεση της κβαντικής θεωρίας και της βαρύτητας έχει οδηγήσει ήδη, τουλάχιστον σε μερικές θεωρητικές προσεγγίσεις, σε μάλλον δραστικές τροποποιήσεις της συμβατικής εικόνας της φυσικής, πχ. την εξάρτηση, στο κενό, της ταχύτητας του φωτός από την συχνότητά της, η οποία μπορεί να εξεταστεί χρησιμοποιώντας εκπομπές ακτίνων γάμμα. Ο Δημήτρης Νανόπουλος υποστηρίζει ότι η πιθανή αλλαγή στην ταχύτητα του φωτός μπορεί να ανιχνευθεί μόνο μέσω του φωτός που προέρχεται από αντικείμενα πολύ μακριά από τη Γη και για αυτόν ακριβώς το λόγο δεν έχει παρατηρηθεί μέχρι σήμερα. Η ερευνητική ομάδα που εργάζεται για να αποδείξει πειραματικά την παραπάνω θεωρία, εκτός από τον Νανόπουλο, αποτελείται από το φυσικό Νικόλαο Μαυρομάτη του King College και τον John Ellis του CERN. Οι ερευνητές πιστεύουν ότι ένας τρόπος για την επαλήθευση της ''σχετικής'' τιμής της ταχύτητας του φωτός είναι η ανίχνευση φωτονίων διαφορετικών συχνοτήτων που εκπέμπονται ταυτόχρονα από μακρινούς γαλαξίες. Οι χρόνοι άφιξης στη Γη των φωτονίων υψηλότερης συχνότητας θα πρέπει να είναι μεγαλύτεροι από αυτούς των φωτονίων χαμηλότερης συχνότητας.
Ο Δημήτρης Νανόπουλος αναφέρει τα παρακάτω για το επίπεδο και διαστελόμενο Σύμπαν:
Παράπονα από τη διαιτησία είχε ένας μονομάχος, πριν από 1.800 χρόνια, όπως μαρτυρά η επιτύμβια στήλη που κατόρθωσε να αποκρυπτογραφήσει ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Μπροκ του Καναδά, Μάικλ Κάρτερ.
ιώργος Δαμιανός
Οι επιστήμονες θεωρούσαν ότι Άρης, Γη, Ερμής και Αφροδίτη είναι «αδέλφια» διαθέτοντας κοινό πλανητικό «DNA». Η εξερεύνηση του Ερμή από το σκάφος Messenger αποκαλύπτει ότι ο πλανήτης έχει ξεχωριστή σύνθεση και χαρακτηριστικά από τους άλλους βραχώδεις πλανήτες του ηλιακού μας συστήματος και ανήκει σε διαφορετικό κοσμικό «γενεαλογικό δέντρο»...
Ένα πολύ ενδιαφέρον θέμα που είδαμε στο ermionh.blogspot και αφορά ένα επιεικώς αστείο δημοσίευμα εφημερίδας.
|
|||||||
| κλίκ για μεγένθυση | [logioshermes.blogspot.com] |
Σύμφωνα με τα συμπεράσματα μιας νέας επιστημονικής μελέτης, μπορεί να είναι δυνατό οι άνθρωποι να αισθάνονται το μαγνητικό πεδίο του πλανήτη, παρόμοια με τα ζώα όπως τα πουλιά και οι θαλάσσιες χελώνες. Αυτά τα αποτελέσματα προήλθαν από μια καινοτόμο ερευνητική προσπάθεια στην οποία ανακάλυψαν ότι μια πρωτεΐνη στον αμφιβληστροειδή του ανθρώπινου ματιού μπορεί να αντιληφθεί τα μαγνητικά πεδία, αν εμφυτευτεί στη μύγα δροσόφιλα. Μόλις ολοκληρώθηκε η "μεταμόσχευση", η μύγα ήταν σε θέση να τα αισθάνεται. Αν και προηγούμενες έρευνες είχαν διαπιστώσει ότι οι άνθρωποι δεν έχουν καμιά έμφυτη αίσθηση του μαγνητικού πεδίου, η ικανότητα της αίσθησης του γήινου μαγνητικού πεδίο είναι απαραίτητη για την επιβίωση χιλιάδων ειδών.





Ένα από τα πιο συνηθισμένα παράπονα όταν πρόκειται για την μετάβαση στην τεχνολογία φωτισμού LED είναι ότι, αν και η εξοικονόμηση ενέργειας είναι ένα σημαντικό κίνητρο, οι λάμπες δεν είναι τόσο φωτεινές όπως οι συμβατικές. Πλέον η Switch Lighting επιχειρεί να ανατρέψει αυτό τον προβληματισμό καθώς εισάγει την Switch100, την πρώτη 100-watt λάμπα LED ισοδύναμη με τις συμβατικές.
Τα τελευταία 20 χρόνια έχουμε επιτύχει ένα βιοτικό επίπεδο που λίγη σχέση έχει με αυτό της δεκαετίας του '50 ή του '60. Και όμως οι φτωχοί αυξάνονται διαρκώς. Αυτό οφείλεται στην όξυνση των διαφορών μεταξύ των διαφόρων στρωμάτων της κοινωνίας. Σε μια κοινωνία που είναι όλοι φτωχοί υπάρχει αλληλεγγύη μεταξύ των πολιτών και οι τιμές των αγαθών είναι σύμφωνες με το εισόδημα. Δεν υπάρχει ανταγωνισμός, ούτε και φθόνος. Δεν υπάρχει αντικείμενο που να δημιουργεί αυτά τα συναισθήματα. Αντίθετα σε μία κοινωνία με διαστρωμάτωση η αλληλεγγύη "θαμπώνει" λόγω των διαφορετικών αναγκών κάθε κοινωνικής ομάδας. Οι τιμές των προϊόντων συνήθως προσαρμόζονται στις δυνατότητες των πιο εύρωστων στρωμάτων πιέζοντας ακόμη περισσότερο τα υπόλοιπα. Η κοινωνική συνοχή παύει να υφίστανται. Δείτε χαρακτηριστικά τις τιμές των καφέδων ή των εφημερίδων σήμερα και συγκρίνετέ τις με τις αντίστοιχες την δεκαετία του '50. Κάντε το ως ποσοστό του ατομικού εισοδήματος και όχι σε απόλυτες τιμές. Θα δείτε την τεράστια διαφορά.

πνευματικά, πολιτικά και στρατιωτικά και μετά από λίγα χρόνια απελευθέρωσε τη Νότιο Ήπειρο, τη Μακεδονία, τα νησιά του Αιγαίου και την Κρήτη. Είχε προηγηθεί το 1893, όταν ο Πρωθυπουργός Χαρίλαος Τρικούπης ομολόγησε δημοσίως: «Δυστυχώς επτωχεύσαμεν». Πάντως ό ίδιος έκανε σαφές ότι δεν δικαιολογεί τις εθνικές υποχωρήσεις με πρόσχημα τον δανεισμό της χώρας. Είχε μάλιστα δώσει και το μέτρο της αισιοδοξίας του με την ιστορική φράση: «Η Ελλάς προώρισται να ζήσει και θα ζήσει»! Το 1897 είχαμε τον εν μέρει ατυχή πόλεμο με την Τουρκία. Λέω εν μέρει, διότι ηττηθήκαμε στρατιωτικούς στο μέτωπο της Θεσσαλίας από τους Τούρκους, όμως σε διπλωματικό επίπεδο προεβλήθη για πρώτη φορά το αίτημα της Κρήτης για Ένωση με την Ελλάδα και ουσιαστικά η Μεγαλόνησος έγινε ημιαυτόνομη. Το 1898 επεβλήθη στην Ελλάδα ο προσβλητικός, άλλα υποχρεωτικός Διεθνής Οικονομικός Έλεγχος. Για να είναι βέβαιες οι Μεγάλες Δυνάμεις ότι η Ελλάδα θα αποπληρώσει τα δάνεια που πήρε εγκατέστησαν υπαλλήλους τους στη χώρα μας, οι οποίοι εισέπρατταν για λογαριασμό των ξένων τραπεζών μέρος από τα έσοδα των μονοπωλιακών επιχειρήσεων του Ελληνικού Κράτους. Μετείχαν εκπρόσωποι από τη Βρετανία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, τη Ρωσία, την Ιταλία και την τότε Αυστροουγγαρία. Η Γερμανία απεσύρθη το 1914, αλλά η δράση του Δ.Ο.Ε. τερματίσθηκε με τη λήξη του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Ποιές δυνάμεις βοήθησαν την Ελλάδα μετά από τόσες ταπεινώσεις να φθάσει στην Αναγέννηση του 1912; Πιστεύω ότι ήσαν τέσσερις. Η πίστη στον Θεό, η φιλοπατρία κάποιων ανθρώπων που θυσιάσθηκαν, η εθνική συνείδηση και προσφορά ορισμένων επιχειρηματιών και το έργο των πνευματικών ανθρώπων, οι οποίοι τότε κήρυτταν τη συνέχεια του Ελληνισμού. Το Έθνος πίστευε στη διαχρονική του ενότητα από την Αρχαιότητα μέσω της Βυζαντινής Ρωμιοσύνης μέχρι το 1821 και τη σύγχρονη 'Ελλάδα. Ενώ σήμερα, δυστυχώς, ακούμε ορισμένες φωνές να αμφισβητούν αυτή τη συνέχεια και να αγνοούν τις ιστορικές πηγές. Ας δούμε αναλυτικότερα αυτούς τους 4 παράγοντες.
Η πίστη στον Θεό. Κορυφαίο παράδειγμα ο Μαραθωνοδρόμος Σπύρος Λούης. Ένας φτωχός τσαρουχοφόρος νερουλάς από το Μαρούσι κέρδισε το 1896 τον Μαραθώνιο Δρόμο στους πρώτους Ολυμπιακούς Αγώνες. Η Αθήνα ήταν η πόλη που φιλοξένησε την πρώτη σύγχρονη διοργάνωση και ό άνθρωπος αυτός ανέβασε το ηθικό των προγόνων μας και έδωσε στη χώρα τη χαμένη της αξιοπρέπεια. Ο Λούης το βράδυ πριν από τον αγώνα νήστεψε και προσευχήθηκε ως συνειδητός Ορθόδοξος Χριστιανός. Εκφράζει την πίστη των Ελλήνων στον Θεό που είναι το απαραίτητο θεμέλιο της ελπίδας και της πνευματικής αναγεννήσεως. Η φιλοπατρία και η αυτοθυσία αποκρυσταλλώνονται στο πρόσωπο του Παύλου Μελά. Ένας νέος Ανθυπολοχαγός, με πατέρα Δήμαρχο Αθηναίων και πεθερό πρώην Πρωθυπουργό, άφησε τα σαλόνια των Αθηνών και μετέβη εθελοντικώς στα βουνά και στα λασπόνερα της τουρκοκρατούμενης Μακεδονίας. Πήγε για να βοηθήσει τους εντοπίους Έλληνες να αντιμετωπίσουν τους Βουλγάρους κομιτατζήδες. Ο Μελάς σκοτώθηκε από τουρκικό απόσπασμα στις 13-10-1904 στο χωριό Στάτιστα (σημερινό Μελάς) της Καστοριάς. Ό ηρωικός θάνατός του αφύπνισε την αδρανή ηγεσία των Αθηνών και έδωσε θάρρος στον Ελληνισμό, ελεύθερο η υπόδουλο. Ο Γεώργιος Αβέρωφ κατάγετε από το Μέτσοβο και απέκτησε περιουσία εκτός Ελλάδος. Ως πραγματικός Εθνικός Ευεργέτης -και δεν ήταν ο μόνος- απέδειξε τί μπορούν να προσφέρουν οι επιχειρηματίες όταν έχουν εθνική συνείδηση και συλλαμβάνουν σωστά τα μηνύματα των καιρών. Ο Γ. Αβέρωφ χρηματοδότησε το Παναθηναϊκό Στάδιο όπου τελέσθηκαν οι Ολυμπιακοί Αγώνες του 1896 και πλήρωσε κατά ένα μεpos την αγορά ενός μεγάλου θωρηκτού για τον Ελληνικό Στόλο. Το θωρηκτό αυτό φέρει το όνομά του. Ο θρυλικός «Αβέρωφ» πρωταγωνίστησε στους Βαλκανικούς Πολέμους του 1912-13 και έγινε ο φόβος και ο τρόμος του τουρκικού ναυτικού.
Ο Κωστής Παλαμάς εκφράζει χαρακτηριστικά μία ολόκληρη γενιά διανοητών, ποιητών, συγγραφέων και επιστημόνων που πίστευαν με θέρμη στις δυνάμεις του Ελληνισμού. Ο Παλαμάς και η γενιά του προετοίμασαν το ηθικό του λαού και του στρατού για τη μεγάλη εξόρμηση του 1912. Μίλησαν και έγραψαν για τη διαχρονική συνέχεια του Ελληνισμού και για τα διδάγματα που μας στέλνουν οι Αρχαίοι Έλληνες, οι Βυζαντινοί και οι Κλεφταρματολοί. Ο Παλαμάς ξεκίνησε το 1902 να γράφει το επικό ποίημά του «Η Φλογέρα του Βασιλιά» που αναφερόταν στον Βυζαντινό Αυτοκράτορα Βασίλειο Β' τον Μακεδόνα. Το ποίημα αρχίζει με έναν ανεξάρτητο πρόλογο, ο όποιος ξεκινά με την περίφημη φράση: «Σβησμένες όλες οι φωτιές οι πλάστρες μες στη χώρα» και εξέφραζε το κλίμα της εποχής. Όμως όταν το ποίημα ολοκληρώθηκε το 1908 (πρόκειται για ολόκληρο βιβλίο) κατόρθωσε να αναστρέψει το κλίμα πανελληνίως. Ο Παλαμάς περιγράφει πώς ο Βασίλειος, αφού νίκησε τούς Βουλγάρους το 1014 και πριν επιστρέψει στην Κωνσταντινούπολη, πέρασε με όλο τον στρατό του από την Αθήνα. Πρώτον για να προσκυνήσει στον Παρθενώνα που είχε μετατραπεί σε χριστιανικό ναό της Παναγίας Αθηνιώτισσας. Και δεύτερον για να καταδείξει τη συνέχεια του Ελληνισμού και τον σεβασμό των Βυζαντινών Ρωμιών προς την Αρχαία Ελλάδα. Με τέτοια έργα οι πνευματικοί άνθρωποι προετοίμασαν τη μεγάλη Εθνική Αναγέννηση. Αν θέλουμε και σήμερα να αγωνισθούμε για να ξεφύγουμε από την απαισιοδοξία και να βρούμε τα ερείσματα για μία ανόρθωση του Έθνους μετά από την κρίση, ας μελετήσουμε προσεκτικά τα διδάγματα της περιόδου 1893-1912. Σήμερα η Εθνική Αναγέννηση δεν θα έχει πολεμική μορφή όπως τότε. Θα έχει ειρηνικό περιεχόμενο, πολιτιστικό, ηθικό, κοινωνικό. Αλλά θα βασίζεται και πάλι σε αξίες και ιδανικά. Η Ελλάς μπορεί να ζήσει χωρίς δανεικά. Δεν μπορεί, όμως να ζει χωρίς ιδανικά. Ας ξαναδώσουμε στα παιδιά μας την πίστη στον θεό, την φιλοπατρία, την τεκμηριωμένη πεποίθηση για τη διαχρονική πορεία του Ελληνισμού και θα δούμε τη νέα γενιά να δημιουργεί και να αναδημιουργεί μία καινούργια Ελλάδα. Ορθόδοξη, δημοκρατική, μαχητική, ταγμένη να πρωτοπορεί πολιτιστικά και οικουμενικά. Είμαι αισιόδοξος γιατί είμαι Ελληνορθόδοξος! πηγή
Ο Κ Computer ανακυρήχθηκε ως ο ταχύτερος υπολογιστής στον κόσμο
|
|
|
|













[topaliatzidiko.blogspot.com] | Οι αρχαίοι Έλληνες δίνοντας στους θεούς τους ανθρώπινα χαρακτηριστικά, συμπεριέλαβαν τις ιδιότητες, τα προτερήματα και τις αδυναμίες των ανθρώπων. Κι έτσι θεώρησαν φυσικό να έχουν και την ανάγκη της τροφής. Η διαφορά μόνον είναι ότι η για τους Θεούς προορισμένη τροφή τους εξασφάλιζε την αθανασία και γι’ αυτό απαγορεύονταν αυστηρά η χρησιμοποίηση της θείας τροφής από τους κοινούς θνητούς. | ||
|
||
| ΑΜΒΡΟΣΙΑ | ||
| Η ΑΜΒΡΟΣΙΑ ΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΘΕΩΝ | ||
| Η αμβροσία (1) ήταν η τροφή των Θεών, όπως το νέκταρ υπήρξε το ποτό αυτών(2). Πριν βρεθεί η αμβροσία, οι Θεοί οσφραίνονταν μόνον την κνίσα των θυμάτων(3). Αρχικά, η τροφή αυτή εμφανίστηκε κατά την γέννηση του Διός, ρέουσα από το κέρας της Αμάλθειας. Κατά το έπος της Οδύσσειας, οι Πελείες έφεραν την αμβροσία στον πατέρα Δία˙μέσα στις Πλαγκτές(4) όπου μία από αυτές πάντοτε χάνεται, αλλά ο Ζευς πλάθει άλλη προς αντικατάσταση αυτής: | ||
|
«Και ουδέ πουλί ταίς προσπερνά, αλλ’ ουδέ η περιστέραις οπού του Δία του πατρός την αμβροσία φέρων˙ ως και απ’ αυταίς κάθε φοράν η γλυστρή πέτρ’ αρπάζει˙ αλλά να κλεισ’ ο αριθμός στέλνει ο πατέρας άλλην»(5) (Οδυσ. Μ, 62 –65). |
|
|
| Νόμισμα Πραισού, 400 – 200 π.X., με αίγα Αμάλθεια, τροφό του Δία. Η Πραισός ήταν πόλη ανατολικά της Δίκτης, όπου υπήρχε ιερό του Δικταίου Δία , όπως μας πληροφορεί ο Στράβωνας (Στράβων 10.475). Το νόμισμα αυτό βρέθηκε στο Δικταίο άντρο. | ||
| Κατά την ποιήτρια Μυρώ(6) την Βυζαντία, την αμβροσία κόμισαν στον Δία, όταν ήταν παιδί στην Κρήτη, οι Πελειάδες, το δε νέκταρ αετοί και ο Ζευς, νικώντας τον πατέρα του, τον αετό εποίησε αθάνατο και τον πήρε στον ουρανό, εκείνους κατέστησε προπομπούς του θέρους και του χειμώνος. Κατ’ άλλο μύθο, μνημονευόμενο από τον Πρόκλο, η Δήμητρα παρασκεύαζε την αμβροσία και το νέκταρ για τους αθανάτους. | ||
|
||
| ΚΑΤ’ ΑΛΛΟΥΣ Η ΑΜΒΡΟΣΙΑ ΗΤΑΝ ΠΟΤΟ ΤΩΝ ΘΕΩΝ | ||
| Η Σαπφώ όμως παρέστησε την αμβροσία ως ποτό των Θεών: | ||
|
«Και Σαπφώ δε φησιν: Αμβροσίας μεν κρατήρ εκέκρατο, Ερμάς δ’ ελών έρπιν θεοίς ωνοχόησεν»(8) |
||
| Ο Αλεξανδρίδης(9) παρέστησε το νέκταρ ως τροφή και την αμβροσία ως ποτό: | ||
|
«Οίδα, δ’ ότι Αλεξανδρίδης το νέκταρ ου ποτόν, αλλά τροφήν είναι λέγει θεών˙ Το νέκταρ εσθίω πάνυ μάττων, διαπίνω τ’ αμβροσίαν, και τω Διί διακονώ, και σεμνός ειμ’ εκάστοτε Ήρα λαλών και Κύπριι παρακαθήμενος».(10) |
||
| Αυτή, η αντίληψη περί αμβροσίας μαρτυρείτε και από το παρακάτω χωρίον του Αριστοφάνους: | ||
|
«Είτα κατασπένδειν κατά της κεφαλής αρυβάλλω αμβροσίαν κατά σου, κατά τούτου δε σκοροδάλμην» (Αριστοφ. Ίππ. 1094-1095). |
||
|
||
| Η ΑΜΒΡΟΣΙΑ ΕΞΑΣΦΑΛΙΖΕ ΤΗΝ ΑΘΑΝΑΣΙΑ | ||
| Αρχικά η αμβροσία δήλωνε την αθανασία και την μεταχειρίζονταν αντ’ αυτής.(11) Πίστευαν ότι όπως ο άνθρωπος ζει από την τροφή, έτσι και οι Θεοί διατηρούνταν αθάνατοι μέσω της αμβροσίας. Εν τούτοις, μέσω της αμβροσία και οι κοινοί θνητοί κατέστησαν αθάνατοι. Με αυτό τον τρόπο, η Αφροδίτη κατέστησε δια της αμβροσίας αθάνατη τη Βερενίκη: | ||
|
«Ω Διωναία Κύπρι, συ μεν αθάνατον από θνητής, κατ’ ανθρωπίνην παροιμίαν, εποίησας την Βερενίκην,(12) αποστάξασα αμβροσίαν εις τους κόλπους αυτής».(13) (Θεοκρ. XV, 106-108) |
||
| Επίσης, η Αθηνά, κατ’ εντολή του Διός, ρίχνει στο στήθος του Αχιλλέα το νέκταρ και την ευχάριστη αμβροσία για να τον απαλλάξει από την πείνα: | ||
|
«... και τροφήν να πάρη αυτός (ο Αχιλλεύς) δεν θέλει αλλά κατέβα την γλυκειά να στάξης αμβροσίαν και νέκταρ μέσ’ τα στήθη του, να μην τον πνιξ’ η πείνα». (Ιλ. Τ, 345-347).(14) |
||
| Κι εδώ η αμβροσία συγχέεται με το νέκταρ υπό την υγρή μορφή. Ο Πλάτων, στην αλληγορία των ενώσεων των ψυχών, προσθέτει το νέκταρ ως ποτό, μετά την αμβροσία: «ελθούσης δε αυτής ο ηνίοχος προς την φάτνην τους ίππους στήσας παρέβαλεν αμβροσίαν τε και επ’ αυτή νέκταρ επότισε».(15) Σπανίως η αμβροσία συναντάται ξεχωριστά από το νέκταρ, σε πολλές περιπτώσεις μεταξύ των δύο τούτων λέξεων σημειώνεται μόνο η διαφορά του κατ’ ιδίαν γενικού όρου. Στην Οδύσσεια πάντα μόνο η αμβροσία διακρίνεται ευκρινώς από το νέκταρ, στο γεύμα το οποίο η Καλυψώ παραθέτει στον Ερμή: | ||
|
«Είπε η θεά, και τράπεζαν γεμάτην αμβροσίαν του θέτει, και άμα κόκκινο νέκταρ του συγκερνάει κ’ έτρωγ’ εκείνος κ’ έπινεν, ο μέγας αγροφόνος».(16) (Οδ. Ε, 92-94). |
||
| Παρακάτω, οι υπηρέτες της θεάς προσφέρουν στον φιλοξενούμενο Οδυσσέα την αμβροσία και το νέκταρ, αυτή την φορά ενωμένα: | ||
|
«και αγνάντια κείνη εκάθισε εις τον θείον Οδυσσέα, και νέκταρ της παράθεσαν η δούλαις και αμβροσία».(17) (Οδ. Ε, 198-199). |
||
| Και ο Ησίοδος λέει ότι οι θεοί τρώνε και το νέκταρ και την αμβροσία: | ||
|
«Μα σαν εδώσανε σ’ αυτούς όσα χρειάζονταν όλα, και νέκταρ και αμβροσία, αυτά που τρώνε μόνον οι θεοί, τότε στα στήθη τράνεψεν η ρωμαλέα ψυχή τους».(18) |
|
|
| Οι Κορύβαντες - Κούρητες χτυπούν τις ασπίδες τους χορεύοντας τον πυρρίχιο, ενώ η αίγα Αμάλθεια θηλάζει τον Ζευς στο Δίκταιον Άντρο, για να μην ακούσει τις κραυγές του νεογέννητου ο πατέρας του Κρόνος. | ||
| Αυτός, ο ευσεβής ποιητής προσθέτει, ότι οι επί ψευδορκία ένοχοι θεοί δεν είναι πλέον δυνατόν να τραφούν με νέκταρ και αμβροσία: «Όποιος λοιπόν χύνει νερό απ’ αυτό για να ορκιστή με ψέμα από τους αθανάτους, πόχουν την κορυφή του χιονισμένου Ολύμπου, ακέριο χρόνο κοίτεται χωρίς πνοή˙ δεν φέρνει μήτε μια φορά την αμβροσία στα χείλη του ή το νέκταρ, για να τραφή, αλλά κοίτεται χωρίς αναπνοή, δίχως φωνή σε μια στρωμασιά˙ μια φοβερή παράλυση τα μέλη του σκεπάζει».(19) (Ησ. Θεογ. 793-798). | ||
| Στον Πίνδαρο, ο Τάνταλος υπέκλεψε από τους ανθρώπους το νέκταρ και την αμβροσία, τα οποία τον είχαν καταστήσει αθάνατο: | ||
|
«έχει δ’ απάλαμον βίον τούτον εμπεδόμοχθον (ο Τάνταλος), μετά τριών τέταρτον πόνον, αθανάτων ότι κλέψαις αλίκεσσι συμπόταις νέκταρ αμβροσίαν τε δώκεν, οίσιν άφθιτον». (Πίνδ. ΙΙ. Ι, 61-65) |
||
| Οι Ώρες και η Γαία ενστάλαξαν σταγόνα προς σταγόνα πάνω στα χείλη του Αρισταίου το νέκταρ και την αμβροσία και του έδωσαν την αθανασία: | ||
|
«εύθρονοις Ώραισι και Γαία ανελών φίλας υπό ματέροις οίσει. ται δ’ επιγουνίδιον κατθηκάμεναι βρέφος αυταίς, νέκταρ εν χείλεσσι και αμβροσίαν στάξοισι, θήσονταί τε νιν αθάνατον ............................................................................................... τοις δ’ Αρισταίον καλείν». (Πίνδ. ΙΙ, ΙΧ, 60-65). |
||
|
||
| Η ΑΜΒΡΟΣΙΑ ΩΣ ΚΑΛΛΥΝΤΙΚΟ ΚΑΙ ΑΝΤΙΣΗΠΤΙΚΟ | ||
| Η αμβροσία χρησιμοποιούνταν αντί αλοιφής, καθώς και ως καλλυντικό και αντισηπτικό μέσο. Οι Θεές αλείφονταν με αμβροσία για να διατηρούν αμάραντα τα κάλλη τους, οι δε θνητές γυναίκες χάρη στη χρήση της αμβροσίας φαίνονταν ωραιότερες. Επίσης οι πληγές με την αμβροσία επουλώνονταν ταχέως, οι δε νεκροί που αλείφονταν με αυτή καθίστατο άσηπτοι. Η Ήρα με αμβροσία καθαρίζει το δέρμα της: | ||
|
«Και πρώτα όλο το σώμα της το χαριτοπλασμένο με αμβροσίαν εύμορφα καθάρισε και αλείφθη λάδι άφθαρτο γλυκότατο με μύρα ευωδιασμένο».(20) (Ιλ. Ξ, 170-172). |
||
| Επίσης, η Αθηνά, με αμβρόσιον κάλλος καθαρίζει την Πηνελόπη: | ||
|
«κ’ αμβρόσιο χρίσμα ελάμπρυνε τ’ ωραίο πρόσωπό της, μ’ αυτό που η καλοστέφανη αλείφεται Αφροδίτη».(21) (Οδυσ. Σ., 192-193). |
||
|
||
| Η ΑΜΒΡΟΣΙΑ ΘΕΡΑΠΕΥΕΙ ΤΙΣ ΠΛΗΓΕΣ | ||
| Καθώς αναφέρει ο Βιργίλιος (Aen. 12, 149), η αμβροσία χρησιμοποιείται από τους θεούς ως αλοιφή για την θεραπεία των πληγών. Το σώμα του Σαρπηδόνα αλείφεται με αμβροσία για να προφυλαχθεί από την σήψη. | ||
|
«...... και αφού τον χρίσης με αμβροσία, άφθαρτα ενδύματα ένδυσέ τον».(22) (Ιλ. Π. 670). |
||
| Επίσης εμφανίζεται και ως τρόπος ταριχεύσεως. Στην Ιλιάδα αναφέρεται πως η Θέτις ενστάλαξε νέκταρ και αμβροσία από τη μύτη, στο πτώμα του Πατρόκλου ως αντισηπτικά: | ||
|
«και στα ρουθούνια του νεκρού ρόδινο στάζει νέκταρ και αμβροσία άφθαρτον το σώμα να κρατήσηι». (Ιλ. Τ, 38-39). |
||
|
||
| Η ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΗ ΕΥΩΔΙΑ ΤΗΣ ΑΜΒΡΟΣΙΑΣ | ||
| Πολλές φορές εξαίρεται και η εξαιρετική ευωδιά της αμβροσίας. Η Ειδοθέα(23) θέτει μπροστά στη μύτη του Μενελάου την αμβροσία για την απομάκρυνση της κακής οσμής της φώκιας: | ||
|
«............................... μας έπνιγε η βαρειά των θαλασσόθρεπτων φωκών οσμή φαρμακωμένη˙ και ποιός βαστά να κοιμηθή με τέρας του πελάγου, αλλά μας έσωσε αυτή με ανάσασι μεγάλη˙ εις τα ρουθούνια καθενός μας έθεσε αμβροσία μυρόβολη, και την οσμήν αφάνισε του κύτους».(24) (Οδ. Δ, 441-446). |
||
|
||
| Ο ΚΗΠΟΣ ΤΩΝ ΕΣΠΕΡΙΔΩΝ ΠΗΓΗ ΤΗΣ ΑΜΒΡΟΣΙΑΣ | ||
| Από κάποιους συγγραφείς γίνεται λόγος για την πηγή της αμβροσίας μέσα στον κήπο των Εσπερίδων (Σαπ. Απ. 51. – Ευρ. Ιππ. 748). Προφανώς εννοείται εκεί μέσα ο αυτός ο τόπος όπου κατά την Οδύσσεια οι Πελείες(25) φέρνουν την αμβροσία στον Δία, υποχρεούμενες να διέλθουν πετώντας μέσα από τις Πλαγκτές: | ||
|
«Το να έχη πέτραις κρεμασταίς, και προς αυταίς βροντάει, μέγα το κύμα της γλαυκής ‘στην όψιν Αμφιτρίτης˙ κείναις πλαγκταίς οι μάκαρες θεοί ταις ονομάζουν. και ουδέν πουλί ταις προσπερνά, αλλ’ ουδ’ η περιστέραις, όπου του Δία του Πατρός την αμβροσία φέρουν».(26) (Οδ. Μ, 59-63). |
||
|
||
| ΚΑΙ ΟΙ ΙΠΠΟΙ ΤΡΕΦΟΝΤΑΝ ΜΕ ΑΜΒΡΟΣΙΑ | ||
| Τα νεογέννητα τέκνα των Θεών έπρεπε με νέκταρ και αμβροσία να τραφούν. Ακόμη και τα άλογα των Θεών με αμβροσία, ως ποώδους τροφής, τρέφονταν, αυτό δηλώνει ότι και αυτά συμμετείχαν στην αθανασία. | ||
|
«τ’ άλογ’ αυτού σταμάτησεν η Ήρα η λευκοχέρα˙ τα ξόδεψε και ολόγυρα ,με καταχνιά τα ζώνει, και αμβρόσιο φύλλο εβλάστησε να βόσκουν ο Σιμόεις».(27 - 28) (Ιλ. Ε, 775-777). |
||
|
||
|
* Ρωμαϊκό ανάγλυφο που απεικονίζει τους Κουρήτες να χορεύουν τον χορό πυρρίχιο και να χτυπούν τις ασπίδες τους πάνω από τον νεογέννητο Δία, καθώς τον θήλαζε η αίγα Αμάλθεια, για να μην φτάνουν οι κραυγές του έως τα αυτιά του Κρόνου. | |
| ΚΑΤΑ ΑΛΛΟΥΣ ΑΜΒΡΟΣΙΑ ΗΤΑΝ ΤΟ ΜΕΛΙ | ||
| Πολλοί συνέδεσαν το πολυσήμαντο της λέξεως αμβροσία με την ποικίλη χρήση του μελιού. Πράγματι δε, φαίνεται ότι το μέλι κρύβεται υπό την έννοια της αμβροσίας (Ύμνος στον Ερμή 562: «θεών ηδεία εδωδή». – Απόλ. Ροδ. 4, 1131). Για τον Δία, ως παιδί, υπάρχουν ως εκ τούτου δύο παραδόσεις˙ κατά την μεν έθρεψαν αυτόν οι Πελείες με αμβροσία και νέκταρ, κατά την άλλη δε μέλισσες μέσω του μελιού. Κατά τον γερμανό μυθολόγο Roscher, η αμβροσία ήταν μυθική παράσταση του μελιού, το οποίο έπεφτε από τον ουρανό πάνω στα φυτά ως δροσιά (αερόμελι(29), δροσόμελι(30]) και συνεπώς θεωρούνταν ως τροφή ουρανία ή θεία. Τρωγόταν είτε ως φυσικό μέλι είτε μεταποιημένο σε ποτό (υδρόμελι, μελίκρατο). Σε αυτό συμφωνούν οι εκφράσεις της αμβροσίας και του νέκταρος προς τα του μελιού. Χρησιμοποιήθηκαν με μεταφορική σημασία πάνω στην ηδύτητα και χάρη του λόγου ή των ποιημάτων (Ιλ. Α, 249. - Ησίοδ. Θεογ. 83. – Πίνδ. Νέμ. 3, 74 κλπ). Ο Ίβυκος μάλιστα χαρακτηρίζει την αμβροσία ως έχουσα εννεαπλάσια γλυκύτητα από το μέλι. Σχετικώς διαβάζουμε στον Αθήναιο. (ΙΙ, 39 b): | ||
| «Ίβυκος δε φησι, την αμβροσίαν του μέλιτος κατ’ επίτασιν εναπλασίαν έχειν γλυκύτητα, το μέλι λέγων ένατον είναι μέρος της αμβροσίας κατά την ηδονήν». | ||
| Τέλος, αμβροσία καλούνταν στις θρησκευτικές τελετές ο κυκεών από νερό, λάδι και διάφορους καρπούς, όπως μνημονεύεται από τον Αθήναιο (ΧΙ, 473): | ||
| «Η δ’ αμβροσία ύδωρ ακραιφνές, έλαιον, παγκαρπία». | ||
|
||
| Η ΦΑΛΛΙΚΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΑΜΒΡΟΣΙΑΣ | ||
| Η αμβροσία έχει καθαρά φαλλική σημασία. Οι Θεοί φροντίζουν επιμελώς να φυλάσσουν για τους εαυτούς τους την αμβροσία για να διατηρούν την αθανασία τους και ζηλοτυπούν να μην παρέλθει αυτή στους κοινούς θνητούς, για να μην καταστούν και αυτή αθάνατοι. Η αμβροσία λοιπόν είναι σπέρμα της ζωής, δηλαδή γεννητικό σπέρμα και νερό αναγεννητικό. Επομένως το δέντρο της αμβροσίας έχει την ίδια σημασία με το δέντρο του Αδάμ και το δέντρο της βροχής, οι οποίες σχετίζονται μεταξύ τους κατά την λαϊκή παράδοση και αποτελεί την αρχαιότερη και γενικότερα συνολική προσωποποίηση λόγω ακριβώς της ως άνω διπλής φύσεως της αμβροσίας. | ||
|
||
| ΝΕΚΤΑΡ | ||
| ΤΟ ΝΕΚΤΑΡ ΤΟ ΠΟΤΟ ΤΩΝ ΘΕΩΝ, ΚΑΤΑ ΑΛΛΟΥΣ ΤΡΟΦΗ ΑΥΤΩΝ | ||
| Όπως η αμβροσία ήταν η τροφή των Θεών, έτσι το νέκταρ ήταν το γλυκό και αρωματικό ποτό αυτών. Η αμβροσία αναφέρεται και καθορίζεται από τον Όμηρο, έπειτα από τον Ηρόδοτο, τον Πίνδαρο και ιδίως από τους ρωμαίους ποιητές. Ο Αλκμάν(1) όμως θεωρεί το νέκταρ ως τροφή των Θεών: «το νέκταρ έδμεναι». Επίσης, ο Αλεξανδρίδης παρέστησε το νέκταρ ως τροφή, την δε αμβροσία ως ποτό: «Οίδα, δ’ ότι Αλεξανδρίδης το νέκταρ ου ποτόν, αλλά τροφήν είναι λέγει θεών.Το νέκταρ εσθίω πάνυ μάττων, διαπίνω τ’ αμβροσίαν ...» (2). | ||
|
||
| ΤΟ ΝΕΚΤΑΡ ΟΜΟΙΟ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΟΙΝΟ | ||
| Το νέκταρ περιγράφεται από τον Όμηρο ως ερυθρού χρώματος και καθ’ όλα όμοιο προς τον οίνο: «και ‘ς τα ρουθούνια του νεκρού ρόδινο στάζει νέκταρ» (3), (Ιλ. Τ. 38). προσφέρεται ως οίνος από την Ήβη: «..................... και η θεία Ήβη, τους κερνούσε το νέκταρ .......» (4), (Ιλ. Δ, 2-3). και κερνάτε ως οίνος μαζί με νερό «κέρασσε δε νέκταρ ερυθρόν»(5). (Οδ. Ε, 93). | ||
|
||
| ΤΟ ΝΕΚΤΑΡ ΕΞΑΣΦΑΛΙΖΕ ΤΗΝ ΑΘΑΝΑΣΙΑ | ||
| Δια του νέκταρος γίνονταν ο ιχώρ (6), ο οποίος ήταν το θείον αίμα, ο αιθέριος χυμός που έρεε στις φλέβες των Θεών, έτσι εκείνος που έπινε νέκταρ παρέμενε αθάνατος. Γι’ αυτό ήταν απαγορευμένη η χρήση του στους ανθρώπους (7). Εν τούτοις, ο Αχιλλέας ήπιε νέκταρ, οπότε ανέκτησε μεγάλες δυνάμεις. Το νέκταρ θεωρείται ότι έχει ασηπτική δύναμη. Η Θέτις, αλείφοντας το πτώμα του Πατρόκλου με νέκταρ το κατέστησε άσηπτο. | ||
|
||
| ΟΙ ΟΙΝΟΙ ΘΕΩΡΟΥΝΤΑΙ ΟΤΙ ΚΑΤΑΓΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΚΤΑΡ | ||
| Οι ευγενέστεροι παλαιοί οίνοι θεωρούνταν ότι κατάγονταν από το νέκταρ. Ο εκλεκτός οίνος καλούνταν «νέκταρος απορρώξ» (8). Εντεύθεν και η φράση: «μεθυσθήναι του νέκταρος» (Πλατ. Συμ. 203Β). Και κατά τους μεταγενέστερους ποιητές το νέκταρ χρησιμοποιείται απλώς αντί του οίνου. (Νικ. Αλεξιφ. 44, Καλλ. εν Ανθ. ΙΙ, 13, 9). Και σήμερα ακόμη οι εκλεκτοί οίνοι θεωρούνται και επονομάζονται νέκταρ. Τη λέξη νέκταρ μεταχειρίζονται πολλοί λατίνοι ποιητές για να δηλώσουν την ευωδία, ιδίως της ευαρέστου. Επίσης, η λέξη χρησιμοποιείται επί αρωματικού μύρου. Ο Πίνδαρος καλεί την Ωδή «νέκταρ χυτόν Μοισάν δόσιν». Κατά τον Rosher, στο έργο του «Nektar und Ambrosia», αμφότερα τα στοιχεία αυτά έχουν κοινή καταγωγή με το μέλι, το οποία θεωρούνταν ουσία που είχε πέσει από τον ουρανό. Το νέκταρ για τους ανθρώπους ήταν υγρό παρασκευαζόμενο από το μέλι και επείχε θέση υδρομελιού: νέκταρ μελισσάν (Ευρ. Βακχ. 144), πτηναί νέκταρος εργάτιδες (Ανθ. ΙΙ, 9, 404). Αυτό το έπιναν οι Έλληνες πριν γνωρίσουν τον οίνο και εν συνεχεία, το ίδιο όνομα δόθηκε όχι μόνο στον οίνο, αλλά και σε άλλα προϊόντα κατ’ εξοχήν γλυκά και αρωματώδη. | ||
|
||
|
Αμβροσία ~ Σημειώσεις : (1) – Η αμβροσία, κατά άλλους μύθους, προσωποποιείται ως μία από τις Υάδες, θυγατέρα του Άτλαντα και της Πληϊόνης, ή μία των Δωδωνίδων, Υάς και Δωδωναία νύμφη, τροφός του Διονύσου. Αυτή, όταν ο βασιλιάς Λυκούργος καταδίωξε τον Διόνυσο και τον θίασό του, μεταμορφώθηκε σε κλήμα αμπέλου. Ανάλογος μύθος υπάρχει και στις Βέδες, όπου βρίσκουμε το συγγενικό με την αμβροσία ποτό με την ονομασία amrita, το οποίο πίνονταν από τους θεούς και χρησιμοποιούνταν ως πανάκεια. Αρχικά η αμβροσία ήταν, κατά τον γερμανό μυθολόγο Roscher, μυθική παράσταση, προσωποποίηση του μελιού, το οποίο έπεφτε στα φυτά ως δρόσος (αερόμελο, δροσόμελο), τρώγεται δε είτε ως φυσικό μέλι είτε μεταποιημένο σε ποτό (υδρόμελι μελίκρατον). Έτσι και η παράδοση ομιλεί περί της διατροφής του νεογέννητου Διονύσου από την Αμβροσία με μέλι, οι δε Υάδες και Πλειάδες, οι οποίες είχαν εμφανέστατη σχέση με το μέλι, λέγονται θυγατέρες της Πληϊόνης. Αμβροσία κυρίως είναι θηλυκό του αμβρόσιος, κατά παράλειψη του ουσιαστικού εδωδή. Το δε αμβρόσιος είναι ποιητικός τύπος του άμβροτος, αθάνατος, θείος˙ παρομοίως αμβροσία σημαίνει αθανασία: σώματος αμβροσία (Επιγραμμ. Ελλ. 338). Σπανίως η λέξη χρησιμοποιείται σε πρόσωπα: νύμφη αμβροσίας (Ύμν. Ομ. στον Ερμή 230). Για τον Όμηρο η νύχτα και ο ύπνος λαμβάνουν ως επίθετο αυτή τη λέξη: αμβροσίην διά νύκτα (Ιλ. Β, 57) – περί δ’ αμβρόσιος κέχυθ’ ύπνος, θείος, ουράνιος, ήδιστος. Ακόμη οτιδήποτε ανήκει στους Θεούς καλείται αμβρόσιον, όπως η κόμη αυτών: αμβρόσιαι δ’ άρα χαίται επερρώσαντο άνακτος (Ιλ. Α, 529), τα ιμάτιά τους: αμφί δ’ άρ’ αμβρόσιος εανός τρέμε (Ιλ. Φ, 507), τα πέδιλά τους: αυτίκ έπειθ’ υπό ποσσίν εδήσαντο καλά πέδιλα | αμβρόσια χρύσεια, (Ιλ. Ω, 340-341). Επίσης καλείται αμβρόσιον και το λάδι με το οποίο αλείφονταν οι Θεοί: ροδόεντι δε χρίεν ελαίωι αμβροσίωι (Ιλ. Ψ, 186-187)˙ ομοίως η φωνή και το άσμα των Θεών: αι τότε’ ίσαν προς Όλυμπον αγαλλόμεναι οπί καλήι, | αμβροσίηι μολπήι. (Ης. Θεογ. 68-69)˙ επίσης η φορβή (τροφή) και η φάτνη των ίππων των Θεών: ένθ’ ίππους έστησε ποδήνεμος ωκέα Ίρις | λύσασ’ εξ οχέων, παρά δ’ αμβρόσιον βάλεν είδαρ (Ιλ. Ε, 368-369) – και τους μεν κατέδησαν επ’ αμβροσίηισι κάπηισιν (Ιλ. Θ, 434). (2) Ο Σουΐδας γράφει: «αμβροσία ξηρά τροφή˙ «αλλά το γ’ αμβροσίης και νέκταρός εστιν απορρώξ.» νέκταρ δε, τουτέστι νεόκταρ, το νέους ποιούν τους πίνοντας». (3) Η Ιλιάδα πουθενά δεν μνημονεύει την αμβροσία ως τροφή των Θεών, το ίδιο παρατηρείται και στα ποιήματα του Βιργιλίου. (4) Πλαγκτός (πλάζομαι = πλανώμαι, περιφέρομαι, περιπλανώμαι: ος μάλα πολλά πλάγχη, (Οδυσ. Α, 1-2) τηι τε δή άλληι πλαζόμενος (Ηροδ. ΙΙ, 116). Συνηθισμένο για τους ποιητές, σπάνιο για τους πεζογράφους. Πλανώμενος, περιφερόμενος, επί πλοίων: πλαγκτά δ’ ωσεί τις νεφέλα (Ευρ. Ικετ. 961)˙ πλαγκτόν ύδωρ επί του Ευρίπου (Ανθ. Π. 9.13)˙ πλαγκτήν οδόν, εκκλίνουσαν της ορθής, πλαγίαν (Ελλ. Επιγράμμ. 1028, 59). Μεταφορικά, ο κατά τον νουν πλανώμενος, παραπλήξ, έμπληκτος, παράφρων (Οδ. Φ, 363. – Αισχ. Αγ. 593). Στην Οδύσσεια (Μ, 59 κέξ), Πλαγκταί πέτραι είναι βράχοι πέραν (δηλαδή προς δυσμάς) της Σκύλλας και Χάρυβδης, κρεμασμένοι από πάνω (επηρεφέες) και παρέχοντας τόσο στενή δίοδος ώστε και πτηνά να μην είναι δυνατόν να διέρχονται δια μέσου. Αλλά για τη φωτιά και τον καπνό, τα οποία αναφέρονται σε αυτά (Οδυσ. Μ, 68, 218) ο Απολλώνιος Ρόδιος (Δ. 924 κέξ.) υπέλαβε, ότι ο Όμηρος έλεγε τις ηφαιστειώδεις νήσους Λιπάρας (Λιπάρες λέγονταν τα νησιά του Αιόλου που βρίσκονταν απέναντι από τα παράλια της Σικελίας. Στο μεγαλύτερο και επισημότερο από αυτά υπήρχε ομώνυμος πόλη, στην οποία λέγονταν πως ο θεός των ανέμων είχε την έδρα του˙ η πόλη ήταν πολύ εύφορη, με καλό λιμάνι και οι κάτοικοί της φημίζονταν ως επιτήδειοι πειρατές. Σήμερα τα νησιά αυτά καλούνται Lipari.). Ο Όμηρος δεν παριστάνει τις Πλαγκτές ως κινούμενες˙ το όνομα έχει πιθανόν ενεργητική σημασία κατ’ αυτό = οι πλανώσες, οι απατώσες (τους ναυτιλλόμενους).Παρά τις μετέπειτα συγγραφές οι Πλαγκτές συγχέονται με τις Συμπληγάδες ή Κυανέες του Βοσπόρου, κατά την είσοδο στον Εύξεινο Πόντο. Πρώτος ο Ηρόδοτος τις θέτει εκεί, κατόπιν οι τραγικοί ποιητές: «Δαρείος δε επεί τε πορευόμενος εκ Σούσων απίκετο της Καλχηδονίης επί τον Βόσπορον, ίνα έζευκτο η γέφυρα, εντεύθεν εσβάς ες νέα έπλωε επί τας Κυανέας καλευμένας, τας πρότερον πλαγκτάς Έλληνές φασι είναι» (Ηροδ. IV, 85). Τις Συμπληγάδες, Κυανέες και Πλαγκτές πέτρες εξαιτίας της ορμής του ρεύματος και του αέρος αδυνατούσε να διέλθει όχι μόνο πλοίο αλλά ούτε περιστέρι. Πρώτη τις διαπέρασε η Αργώ με τη βοήθεια της Ήρας, όπως αναφέρει ο Απολλόδωρος (Ι, 9, 25): «απαλλαγείς δε των αρπυιών Φινεύς εμήνυσε τον πλούν τοις Αργοναύταις, και περί των συμπληγάδων υπέθετο πετρών των κατά θάλασσαν˙ ήσαν δε υπερμεγέθεις αύται, συγκρουόμενοι δε αλλήλοις υπό της των πνευμάτων βίας τον δια θαλάσσης πόρον απέκλειον. εφέρετο δε πολλή μεν υπέρ αυτών ομίχλη, πολύς δε πάταγος, ην δε αδύνατον και τοις πετεινοίς δι’ αυτών διελθείν˙ είπεν ουν αυτοίς αφείναι πελειάδα δια των πετρών, και ταύτην εάν μεν ίδωσι σωθείσαν, διαπλείν καταφρονούντας, εάν δε απολλυμένην, μη πλειν βιάζεσθαι. ταύτα ακούσαντες ανήγοντο, και ως πλησίον ήσαν των πετρών, αφιάσιν εκ της πρώρας πελειάδα˙ της δε ιπταμένης τα άκρα της ουράς ή σύμπτωσις των πετρών απέθρισεν. αναχωρούσας ουν επιτηρήσαντες τας πέτρας μετ’ ειρεσίας ευτόνου, συλλαβομένης Ήρας, διήλθον, τα άκρα των αφλάστων της νεώς περικοπείσης, αι μεν ουν συμπληγάδες έκτοτε έστησαν˙ χρεών γαρ ην αυταίς νεώς περαιωθείσης στήναι παντελώς». (5) «Τηι μεν ουδέ ποτητά παρέρχεται, ουδέ πέλειαι τρήρωνες, ται τ’ αμβροσίην Διΐ πατρί φέρουσιν, αλλά τε και των αιέν αφαιρείται λις πέτρη˙ αλλ’ άλλην ενίησι πατήρ εναρίθμιον είναι». (6) Μυρώ, Ελληνίδα ποιήτρια από το Βυζάντιο, μητέρα ή κατά άλλους θυγατέρα του τραγικού Ομήρου, η οποία έζησε επί της βασιλείας του Πτολεμαίου του Φιλάδελφου (284-248 π.α.χ.χ.). Η Μυρώ συνέγραψε ένα ποίημα, επιγραφόμενο ως Μνημοσύνη, του οποίου στίχοι σώζονται από τον Αθήναιο (Βιβλ. ΧΙ). (7) Αργώ, το πλοίο, με το οποίο πραγματοποιήθηκε ο περίφημος πλους των Αργοναυτών, οι οποίοι κάτω από τις οδηγίες του Ιάσονος εκστράτευσαν κατά της Κολχίδας για να προσκομίσουν από εκεί προς τον Πελία το χρυσόμαλλο δέρας. Κατά τις αρχαίες παραδόσεις, η Αργώ ναυπηγήθηκε από αυτόν τον οποίον και έλαβε το όνομά της, τον Αργοναύτη Άργο, γιο του Φρίξου και της Χαλκιόπης, της θυγατέρας του Αιήτη, οδηγούμενος από την Αθηνά και βοηθούμενος από την Ήρα: «επί τούτο πεμπόμενος Ιάσων Άργον παρεκάλεσε τον Φρίξου, κακείνος Αθηνάς υποθεμένης πεντηκόντορον ναυν κατεσκεύασε την προσαγορευθείσαν από του κατασκευάσαντος Αργώ» (Απολλόδ. Ι, 9, 16). Για την κατασκευή διαλέχτηκε από τους ειδήμονες ειδικό ξύλο του Πηλίου, το οποίο δεν βλάπτετε από το νερό και τη φωτιά. Οι γλωσσολόγοι μάλιστα λένε πως αργώ σημαίνει ιδιάζων ξύλο πεύκου του Πηλίου˙ γι’ αυτό και η Αργώ καλείται Πηλιάς. Στην εικόνα, κατ’ αρχαίο ανάγλυφο, φαίνεται η Αθηνά να διδάσκει τον Πρωρέα να συστέλλει τα ιστία (σε κάποια νομίσματα παριστάνεται η Θεά όρθια επί της Αργούς˙ είναι η Αθηνά Αίθυα «κολυμβητίς» - Παυσ. Ι. 5, 3) και να προσθέτει στην πλώρη του πλοίου κομμάτι από την προφητική βελανιδιά της Δωδώνης, η οποία είχε τη δύναμη να προφητεύει και να μιλά: «καλά δε την πρώιραν ενήρμοσεν Αθηνά φωνήεν φηγού της Δωδωνίδος ξύλου» (Απολ. ο.π.). Κατά άλλες παραδόσεις, την Αργώ ναυπήγησε ο επώνυμος ήρωας της πόλεως του Άργους, φημισμένος ξυλοκόπος, ή ο Άργος από τις Θεσπιές, αμφότεροι από τους Αργοναύτες. Επίσης, ως ναυπηγοί της Αργούς, φέρονται και ο Γλαύκος του Συσίφου, ο Άργος του Πολύβου και ο Ηρακλής. Ως τόπος ναυπηγήσεως πιστεύονταν ότι ήταν η παραλία της Ιωλκού και ειδικά οι Παγασές, την δόξα όμως αυτή αμφισβητεί η βοιωτική πόλη Τίφα, κειμένη στην επί του Αλκυονίου κόλπου (ανατολικά του Κορινθιακού) παραλία, της οποίας οι κάτοικοι φημίζονταν ως σοφοί ναυτικοί και από αυτή κατάγονταν ο κυβερνήτης της Αργούς, Τίφυς. Κατά την επιχώρια μάλιστα παράδοση, στην πόλη αυτή προσορμίσθηκαν οι Αργοναύτες μετά την επάνοδό τους από την Κολχίδα, αφιερώνοντας την Αργώ στο ιερό του Ποσειδώνος στον Ισθμό, κομμάτι της οποίας λέγονταν πως αποκόπηκε και μεταφέρθηκε στην Ρώμη, όπου και σώζονταν μέχρι το 100 π.α.χ.χ.. Ως προς την έννοια της λέξεως οι αρχαίοι λέγουν ότι παράγεται εκ του αργός = ταχύς, λαμπρός, στιλπνός, φωτοβόλος. (8) Αθήν. ΙΙ. 39. (9) Αλεξανδρίδης, ιστοριογράφος από τους Δελφούς, πιθανόν να άκμασε στους χρόνους του βασιλέως της Μακεδονίας Φιλίππου Β’. Κατά τον Στέφανο Βυζάντιο συνέγραψε τα Δελφικά, μονογραφία η οποία έχει απολεσθεί. Άλλοι όμως από τους νεότερους συγγραφείς παραδέχονται ότι τα Δελφικά δεν γράφτηκαν από τον εν λόφω Αλεξανδρίδη τον οποίο θεωρούν ότι δεν υπήρξε, αλλά από άλλον ιστορικό που επίσης ονομάζονταν Αλεξανδρίδης. Άλλοι πάλι συγχέουν τον Αλεξανδρίδη από τους Δελφούς με τον σχεδόν σύγχρονό του κωμικό ποιητή της νέας κωμωδίας Αλεξανδρίδη. (10) Αθήν. ΙΙ, 39. (11) Λουκιανού, Θεών διάλογοι, 4. (12) Βερενίκη, θυγατέρα του ηγεμόνα της Κυρήνης Μάγα και της Αρσινόης, αλλιώς καλούμενη ως Απάμα. Μετά τον θάνατο του Μάγα (253 π.α.χ.χ.) θέλοντας η Αρσινόη ν’ αποφύγει τη σύζευξη της θυγατέρας της Βερενίκης με τον βασιλιά της Αιγύπτου Πτολεμαίου Γ’ του Ευεργέτου, με την οποία είχε μνηστεύσει όταν ζούσε ο Μάγας, κάλεσε ως γαμπρό της τον ωραίο Δημήτριο, υιό του Δημητρίου του Πολιορκητού. Η Αρσινόη όμως έγινε η ίδια ερωμένη του Δημητρίου. Με αποτέλεσμα οι σχέσεις της με αυτόν να προκαλέσουν τη συνωμοσία της Βερενίκης. Ο Δημήτριος φονεύθηκε στην αγκαλιά της Αρσινόης και η Βερενίκη συνεζεύχθη με τον Πτολεμαίο (251 π.α.χ.χ.). (13) «Κύπρι Διωναία, τα μεν αθανάταν από θνατάς, ανθρώπων ως μύθος, εποίησας Βερενίκαν αμβροσίαν ες στήθος αποστάξασα γυναικός». (14) «.... ο δ’ άκμηνος και άπαστος. αλλ’ ίθι οι νέκταρ τε και αμβροσίην ερατεινήν στάξον ενί στήθεσ’, ίνα μη μιν λοιμός ίκηται». Το ίδιο αναφέρεται και στην Ιλιάδα, Τ, 353-354. (15) Φαίδρ. 247 Ε. «ως άρα φωνήσασα θεά παρέθηκε τράπεζαν αμβροσίης πλήσασα, κέρασε δε νέκταρ ερυθρόν˙ αυτάρ ο πίνε και ήσθε διάκτορος αργεϊφόντης». (16) «αυτή δ’ αντίον ίζεν Οδυσσήος θείοιο, τηι τε παρ’ αμβροσίην δμωαί και νέκταρ έθηκαν». (17) «Αλλ’ ότε δη κείνοισι παρέσχεθον άρμενα πάντα, νέκταρ τ’ αμβροσίην τε, τα περ θεοί αυτοί έδουσι, πάντων εν στήθεσσιν αέξετο θυμός επομόσσηι» (18) «Ος κεν την επίορκον απολλείψας επομόσσηι αθανάτων, οι έχουσι κάρη νιφόεντος Ολύμπου, κείται νύητμος τετελεσμένον εις ενιαυτόν˙ ουδέ ποτ’ αμβροσίης και νέκταρος έρχεται άσσον βρώσιος, αλλά τε κείται ανάπνευστος και άναυδος στρωτοίς εν λεχέεσι, κακόν δε ε κώμα καλύπτει». (19) «αμβροσίη μεν πρώτον από χροός ιμερόεντος λύματα πάντα κάθηρεν, αλείψατο δε λιπ’ ελαίωι αμβροσίωι εδαυώι, το ρα οι τεθοωμένον ήεν». Η σκηνή αυτή πιστεύεται ότι αναγνωρίσθηκε πάνω σε αγγείο της Βασιλακάτης˙ κατ’ άλλη όμως ερμηνεία, η ζωγραφιά αυτή θεωρείται ότι απεικονίζει τον καλλωπισμό της Αφροδίτης. Η Βασιλικάτα είναι περιοχή στην Κάτω Ιταλία, κατοικούμενη κατά τους μέσους αιώνες πυκνώς από ελληνικού ή ελληνίζοντος στοιχείου. Ονομάστηκε έτσι προς τιμήν του αυτοκράτορος Βασιλείου Β’ του Βουλγαροκτόνου (976-1025) μετά την από εκεί έξωση των Αράβων. (20) «κάλλεϊ μεν οι πρώτα προσώπατα καλά κάθηρεν αμβοσίωι, οίω περ εϋστέφανος Κυθέρεια» (21) «χρίσον τ’ αμβροσίηι περί τ’ άμβροτα είματα έσσον» Το ίδιο συναντάται και στην Ιλιάδα, ΙΙ, 680. (22) «Πατρόκλωι, δ’ αυτ’ αμβροσίην και νέκταρ ερυθρόν στάξε κατά ρινών, ίνα οι χρως έμπεδος είη». (23) Ειδοθέα, θυγατέρα του Πρωτέως, η οποία, κατά τον Όμηρο, υπέδειξε στον απελπισμένο Μενέλαο, στο νησί Φάρο, με ποιόν τρόπο ήταν δυνατό να λάβει συμβουλές από τον πατέρα της για να σωθεί. (24) «........ τείρε γαρ αινώς φωκάων αλιοτρεφέων ολοώτατος οδμή˙ τις γαρ κ’ ειναλίωι παρά κήτεϊ κοιμηθείη; αλλ’ αυτή εσάωσε, και εφράσατο μεγ’ όνειαρ˙ αμβροσίην υπό ρίνα εκάστω θήκε φέρουσα ηδύ μάλα πνείουσαν, όλεσσε δε κήτεος οδμήν» (25) Πελείες καλούνταν από τους αρχαίους τα άγρια περιστέρια, λόγου του φαιού χρώματος τους (πελός ή πελλός = φαιόχρωμος). Κατά την παράδοση, στο μαντείο της Δωδώνης προσέπτησαν δύο μέλανες πελείες, ερχόμενες από τις Θήβες της Αιγύπτου, με αυτό δηλώνονταν οι πρώτες μαντείες των υποψηφίων. Αργότερα εκλήθησαν Πελείες οι τρεις ιέρειες και μάντισσες του μαντείου της Δωδώνης. (26) «ένθεν μεν γαρ πέτραι επηρεφέες, προτί δ΄αυτάς κύμα μέγα ροχθεί κυανώπιδος Αμφιτρίτης˙ Πλαγκτάς δη τοι τας γε θεοί μάκαρες καλέουσιν. τηι μεν τ’ ουδέ ποτητά παρέρχεται ουδέ πέλειαι τρήρωνες, ται τ’ αμβροσίην Διΐ πατρί φέρουσιν.» (27) Σιμόεις, ελληνικό όνομα του ποταμού που βρίσκεται στην Μικρά Ασία, Ορτά-κετσί-δερέ. (28) «ένθ’ ίππους έστησε θεά, λευκώλενος Ήρη, λύσασ’ εξ οχέων, περί δ’ ηέρα πουλύν έχευεν. Τοίσιν δ’ αμβροσίην Σιμόεις ανέτειλε νέμεσθαι». (29) Αερόμελι, η του Βιργίλιου μελιτώδης δρόσος (aerium mel)˙ λέγεται και ύον μέλι και δροσόμελι (Γαλήν. VI, 399 E). Ο Αθήναιος (ΧΙ, 500d) γράφει «Αμύντας εν τωι πρώτωι των της Ασίας Σταθμών περί του αερομέλιτος καλουμένου διαλεγόμενος γράφει ούτως˙ «συν τοις φύλλοις δρέποντες συντιθέασιν εις παλάθης Συριακής τρόπον πλάττονες, οι δε σφαίρας ποιούντες και επειδή μέλλωσι προσφέρεσθαι, αποκλάσαντες απ’ αυτών εν τοις ξυλίνοις ποτηρίοις, ους καλούσι ταβαίτας, προβρέχουσι και διηθήσαντες πίνουσι, και έστιν όμοιον ως αν τις μέλι πίνοι διείς, τούτου δε και πολύ ήδιον». (30) Δροσόμελι = αερόμελι (Γαλην. VI, 399). |
|
|
Νέκταρ ~ Σημειώσεις : (1) Αλκμάν (αττικ. Αλκμέων), λυρικός ποιητής, άκμασε κατά τα μέσα του Ζ’ π.α.χ.χ. αιώνος. Κατάγονταν από τις Σάρδεις της Λυδίας και έγινε δούλος στη Σπάρτη, αλλά για την ευφυΐα του απελευθερώθηκε και λέγονταν πολίτης Σπαρτιάτης της Μεσσόας, η οποία ήταν μία από τις φυλές της Σπάρτης. Εκεί έλαβε και το όνομα Αλκμάν. Τα άσματά του τραγουδιόντουσαν πάντα από τον χορό και όχι από ένα μελωδό, συνήθως οι χοροί του συγκροτούνταν από παρθένες, από κει και τα άσματά του καλούνται παρθένια, διακρινόμενα για το σεμνό και πανηγυρικό χαρακτήρα της αρμονίας και των ρυθμών τους. (2) Αθην. ΙΙ, 39 (3) «Πατρόκλω δ’ αύτ’ αμβροσίην και νέκταρ ερυθρόν». (4) «.........μετά δέ σφισι πότνια Ήβη νέκταρ εωινοχίει.......................». (5) «............κέρασσε δέ νέκταρ ερυθρόν». (6) Ομ. Ιλ. 416. (7) Ανάλογο με το νέκταρ, το θείο ποτό των Ολυμπίων της Ελλάδος Θεών, είναι το σόμα των Ινδών. Αυτό είναι η κυριότερη θυσία, η οποία αναζωογονεί τον θεό των Ινδών κατά την πάλη του προς τους δαίμονες. Αποτελεί προσφορά μαγικού ηδύποτου προς τον θεό, το οποίο έχουν ανάγκη οι θεοί του Βεδικού πανθέου. Διαφέρει από το νέκταρ των Ελλήνων, καθότι είναι μεν μεθιστικό ποτό, όπως το νέκταρ, θεωρείται όμως κατασκευασμένο από χυμούς φυσικών ανθέων (asclepias acida), ενώ το νέκταρ στερείται μαγικών ιδιοτήτων. (8) Απορρώξ (απορρήγνυμι), αποκομμένος, απότομος, κρημνώδης. Σαν ουσιαστικό σημαίνει μέρος αποσπασθέν: αλλά τόδ’ αμβροσίης καί νέκταρος εστιν απορρώξ = είναι απόρροια ή «απόσταγμα» (Ησύχ.) της αμβροσίας και του νέκταρος (Οδ. Ι, 359) [www.hellenicpantheon.gr] |

Κάποιος ξέχασε να κλείσει το διακόπτη: σε έναν σταθμό της πυροσβεστικής στην Καλιφόρνια, μια λάμπα παραμένει αδιαλείπτως αναμμένη εδώ και 110 χρόνια. Είναι ο μακροβιότερος αναμμένος γλόμπος, ο οποίος έχει το δικό του δικτυακό τόπο, το δικό του προφίλ στο Facebook και παρακολουθείται διαρκώς με κάμερα.
Δεν ακολούθησε ανώτερες σπουδές και, με σύσταση του αδελφού του στον Γεώργιο Δροσίνη, εργάστηκε ανελλιπώς από το 1900 ώς το 1953 στο λογιστήριο της εφημερίδας «Εστία». Πέθανε στην Αθήνα στις 5 Μαΐου 1959 σε ηλικία 88 ετών και ενταφιάστηκε εκεί.
Ο μικρός Οφέλτης πνίγεται από ένα φίδι, ενώ η τροφός του Υψιπύλη και ένας πολεμιστής προσπαθούν να τον σώσουν. Ανάγλυφη παράσταση από σαρκοφάγο, 1ος αι. μ.Χ. (Κόρινθος, Αρχαιολογικό Μουσείο).Όσον αφορά την ίδρυση των αγώνων, το «Πάριο Χρονικό» τη συνδέει με τους ταφικούς αγώνες προς τιμήν του Οφέλτη [2]. Συγκεκριμένα, σύμφωνα μ’ ένα χρησμό του μαντείου, ο Οφέλτης δεν έπρεπε να αγγίξει καθόλου στη γη, πριν μάθει να βαδίζει. Όταν οι Επτά Στρατηγοί εκστράτευσαν κατά των Θηβών, πέρασαν από την περιοχή της Νεμέας, όπου και κάθισαν για να ξεκουραστούν, κοντά στην Αδράστεια πηγή. Κοντά σ’ αυτήν βρισκόταν και η τροφός Υψιπύλη [3], έχοντας στην αγκαλιά της το βρέφος. Τότε, οι στρατηγοί ζήτησαν να πιούν νερό και η τροφός, χωρίς να το σκεφτεί, άφησε το νήπιο στο έδαφος, πάνω σε πυκνή χλόη από σέλινο και έτρεξε να τους εξυπηρετήσει. Έτσι, ένα φίδι [4] δάγκωσε το παιδί, το οποίο πέθανε αμέσως. Οι στρατηγοί σκότωσαν το φίδι και έθαψαν το νεκρό σώμα. Επομένως, ο χρησμός επαληθεύτηκε και ο Αμφιάραος, ένας από τους επτά στρατηγούς, ο οποίος είχε και μαντικές ικανότητες, ερμήνευσε το γεγονός του θανάτου ως κακό οιωνό για την αποστολή τους και έδωσε στο νήπιο το όνομα «Αρχέμορος» (που σημαίνει η αρχή μιας κακής μοίρας). Μετά από αυτό, ίδρυσε προς τιμήν του νεαρού βασιλιά και προς παρηγοριά των γονιών του τους αγώνες των Νέμεων.Σύμφωνα με τον σχολιαστή του Πινδάρου, τα Νέμεα ιδρύθηκαν από τον Ηρακλή, σε ανάμνηση της νίκης του κατά του λιονταριού της Νεμέας. Ο ίδιος όμως σχολιαστής, σε άλλη πηγή, επιβεβαιώνει ότι ο Ηρακλής επανίδρυσε τα Νέμεα σε ανάμνηση του Οφέλτη ή Αρχέμορου και τα επισημοποίησε αφιερώνοντάς τα στο Δία.
Γενική άποψη του αρχαίου σταδίου της Νεμέας.Στη συνέχεια, το 330 π.Χ. οι αγώνες επανήλθαν στη Νεμέα, όταν οι Μακεδόνες βασιλείς, ο Φίλιππος Β’ και ο Μέγας Αλέξανδρος, βοήθησαν οικονομικά στην κατασκευή του νέου Ναού του Δία [7]. Έπειτα, από το 270 π.Χ. έως το 260 π.Χ. οι αγώνες τελούνταν πάλι στο Άργος, μέχρι το 145 π.Χ., όταν ο Ρωμαίος κατακτητής της Κορίνθου, Μόμμιος, επανέφερε τους αγώνες στη Νεμέα για μισό αιώνα περίπου[8]. Τέλος, οι αγώνες μεταφέρθηκαν μόνιμα στο Άργος μέχρι το τέλος της αρχαιότητας και η Νεμέα ερημώθηκε.Υπεύθυνοι των αγώνων ήταν οι δώδεκα ελλανοδίκες, οι οποίοι φορούσαν πένθιμο ένδυμα. Το έπαθλο των αγώνων στην αρχή ήταν ένα στεφάνη ελιάς το οποίο, αργότερα αντικαταστάθηκε από χλωρό σέλινο, ως επικήδειο σύμβολο, ένδειξη του εφήμερου της νίκης και της νεκρικής λατρείας.Οι αγώνες διεξάγονταν στο στάδιο της Νεμέας, το οποίο κατασκευάστηκε στα τέλη του 4ου π.Χ. αιώνα, είχε μήκος178 μέτρα και χωρητικότητα 40.000 θεατών.Μετά την τυπική ιεροτελεστία της θυσίας στο Νέμειο Δία, άρχιζαν τα αγωνίσματα, τα οποία περιλαμβάνουν δύο κατηγορίες :Γυμνικά αγωνίσματα : το στάδιοο δίαυλοςο ίπποςο δόλιχος οπλίτηςο δρόμοςη πάληη πυγμήτο παγκράτιοτο πένταθλοΙππικοί αγώνες :το τέθριππονσυνωρίς ίππωνκέληςΣ’ αυτά συμμετείχαν τρεις κατηγορίες αθλητών : οι άνδρες, οι αγένειοι και οι παίδες. Μετά τους ελληνιστικούς χρόνους, στο πρόγραμμα των αγώνων περιλαμβάνονταν και μουσικοί αγώνες, με άλλα λόγια, αγώνες των σαλπιγκτών και των κηρύκων.Αξίζει να σημειωθεί ότι, πολλούς νικητές των Νεμέων έχει υμνήσει ο Πίνδαρος στους Νεμεόνικούς του (π.χ. ο Χρόμιος της Συρακούσας, ο Τιμάσαρχος ο Αιγινίτης, ο Τιρόδικος ο Αχαρνέας, ο Πυθέας ο Αιγινίτης). Επιπλέον, σύμφωνα με το σχολιαστή του Πινδάρου μαθαίνουμε ότι, η γιορτή των Νενέων διεξαγόταν και σε άλλα μέρη, όπως στα Μέγαρα, στην Αγχίαλο της Θράκης και στην Αίτνα της Σικελίας.
Νεμέα (Temple of Nemea), Guillaume Abel Blouet 1831.
Μια νέα αμερικανική μελέτη αναδεικνύει την ψυχολογική πτυχή του θέματος, διαπιστώνοντας ότι η διευρυνόμενη εισοδηματική ανισότητα κάνει τους ανθρώπους πιο δυστυχισμένους, συνεπώς, όπως επισημαίνει, πρέπει να λαμβάνονται μέτρα για τη σμίκρυνση του χάσματος.

διερευνητικές επαφές ανάμεσα στην Ελλάδα και την Τουρκία η θεωρία των «γκρίζων ζωνών» έχει ατονήσει από πλευράς των Τούρκων. Η Ακαδημία Ιστορίας της Τουρκίας όμως δημοσίευσε ένα βιβλίο το 2004 με τίτλο «Οι ζώνες του Λυκόφωτος στο Αιγαίο - Τα μη Λησμονημένα Τουρκικά Νησιά» στο οποίο επαναλαμβάνονται όλα τα επιχειρήματα της Τουρκίας για το Αιγαίο, τα νησιά και τις βραχονησίδες του. Στο βιβλίο συμπεριλαμβάνονται και χάρτες που δείχνουν, σύμφωνα με τους Τούρκους ιστορικούς, ποιες νησίδες και θαλάσσιες περιοχές που τις περιβάλλουν δεν παραχωρήθηκαν ποτέ στην Ελλάδα.
Είναι σημαντικό να αναφέρουμε ότι οι βραχονησίδες του συμπλέγματος Σύρνα κάτω από την Αστυπάλαια, αλλά και οι νησίδες Λέβιθα και Κίνναρος που συνδέουν τη γεωγραφική περιοχή των Κυκλάδων με τα Δωδεκάνησα επειδή είναι απομακρυσμένες από τη στεριά καθορίζουν και μία μεγάλη θαλάσσια περιοχή γύρω τους. Αμφισβητώντας αυτές τις νησίδες οι Τούρκοι καταλαμβάνουν
μεγάλο μέρος του Αιγαίου Πελάγους. Το βασικό επιχείρημα που προβάλλει το βιβλίο είναι η αμφισβήτηση της Συμφωνίας του 1932 ανάμεσα στην Τουρκία και την Ιταλία για το σύμπλεγμα της Δωδεκανήσου. Η Ελλάδα το 1947 κληρονόμησε ό, τι ήλεγχε η Ιταλία προηγουμένως.
Το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών είχε αναγκαστεί να αντικρούσει αυτά τα επιχειρήματα των Τούρκων με έγγραφό του ήδη από το 1963. Μια ομάδα Τούρκων είχε αποβιβαστεί στο Καστελλόριζο το 1961, ενώ έναν χρόνο αργότερα τουρκικό περιπολικό βύθισε εντός των ελληνικών χωρικών υδάτων το ελληνικό σκάφος «Μαρίτσα» σκοτώνοντας δύο μέλη του πληρώματός του. Το επίσημο κείμενο της συμφωνίας του 1932 είχε πρωτοκολληθεί στην Κοινωνία των Εθνών το 1933 και είχε δημοσιευθεί. Οσον αφορά τη συμπληρωματική συμφωνία που υπογράφτηκε στην Αγκυρα στις 28 Δεκεμβρίου του 1932 και αμφισβητούν οι Τούρκοι, επειδή ήταν συμπληρωματική δεν πρωτοκολλήθηκε στην Κοινωνία των Εθνών. Σύμφωνα με γνωμοδότηση της Νομικής Υπηρεσίας του 1956 η μη πρωτοκόλληση «ουδόλως επηρεάζει το κύρος αυτής, διότι πρόκειται περί συμπληρωματικής συμφωνίας εκτελέσεως κανονικώς πρωτοκολληθείσης πράξεως». Στο βιβλίο επαναλαμβάνεται το επιχείρημα ότι οι Ελληνες δεν έχουν τηρήσει το καθεστώς αποστρατιωτικοποίησης των νήσων που τους παραχωρήθηκαν παραβιάζοντας τις συνθήκες και θέτοντας σε αμφιβολία την ισχύ τους, ενώ αναρωτιούνται επανειλημμένως πώς ακόμα οι Ελληνες δεν έχουν εγείρει αξιώσεις για τα δύο νησιά που εποφθαλμιούν, την Ιμβρο και την Τένεδο. Καταλήγοντας οι Τούρκοι ιστορικοί εξηγούν ότι είναι αδύνατο να λυθεί το θέμα της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ με την Ελλάδα αν πρώτα δεν ξεδιαλύνει το θέμα της κυριαρχίας των νησίδων και βραχονησίδων στο Αιγαίο.
Στη συνέχεια, όμως, οι κυβερνήσεις προτίμησαν τις απευθείας διαπραγματεύσεις. Με τη συμφωνία της Αγκυρας της 4ης Ιανουαρίου του 1932 λύθηκαν οι εκκρεμότητες που αφορούσαν τις βραχονησίδες μεταξύ Καστελλόριζου και μικρασιατικής ακτής και χαράχτηκαν οριστικά τα χωρικά ύδατα ανάμεσα στο Καστελλόριζο και τη Μικρά Ασία, ενώ με τη συμπληρωματική συμφωνία στις 28 Δεκεμβρίου του 1932 καθορίστηκαν οι διαχωριστικές γραμμές ανάμεσα στα Δωδεκάνησα και στις τουρκικές ακτές. Με την πρώτη συμφωνία, όμως, παραχωρήθηκε στην Τουρκία η νησίδα Καρά-Αντά που βρίσκεται μέσα στον όρμο της Αλικαρνασσού (Μπόντρουμ) και κατείχε πριν η Ιταλία. Η μακρόστενη τουρκική βραχονησίδα ανήκε σύμφωνα με τον Δωδεκανήσιο ερευνητή κ. Κώστα Τσαλαχούρη στην οικογένεια Μαγκλή από την Κάλυμνο, της οικογένειας του συγγραφέα Γιάννη Μαγκλή. Αν η Καρά-Αντά δεν είχε παραχωρηθεί στην Τουρκία, τότε σήμερα δεν θα διαπραγματευόμασταν με δυσκολίες την υφαλοκρηπίδα του Καστελλόριζου μόνο, αλλά και την υφαλοκρηπίδα μιας νησίδας μέσα σε τουρκικό κόλπο.
24grammata.com
Καλλιτεχνική απεικόνιση του άστρου ενώ πέφτει μέσα στη μαύρη τρύπα.
|
|
|
|
Φυσικοί στο CERN, λένε ότι ο μεγαλύτερος επιταχυντής σωματιδίων στον κόσμο, πρόσφατα ήταν σε θέση να αποκτήσει θερμοκρασίες που κάνουν τον Ήλιο να φαίνεται παγωμένος. Συγκεκριμένα σε συγκρούσεις βαρέων ιόντων μολύβδου ο Μεγάλος Επιταχυντής Ανδρονίων (LHC), κατάφερε να επιτύχει θερμοκρασίες όχι λιγότερο από 1,6 τρισεκατομμύρια βαθμούς Κελσίου. Σε σύγκριση με τη θερμοκρασία στο κέντρο του ήλιου είναι πάνω από 100.000 φορές μεγαλύτερη.
Η Αθήνα είναι η μοναδική πρωτεύουσα όπου ο βανδαλισμός έχει «νομιμοποιηθεί» Tου Νικου Βατοπουλου
Στεκόμουν πρόσφατα μπροστά στον ανδριάντα του Καποδίστρια στα Προπύλαια. Ημουν πρόσωπο με πρόσωπο με τον πρώτο κυβερνήτη της Ελλάδος και προσπαθούσα να διαβάσω το βλέμμα του. Ποτέ δεν είχα σταθεί τόσο κοντά του και σκέφτηκα ότι αυτό που οδήγησε τα βήματά μου στα μαρμάρινα πόδια του, ήταν η παραμόρφωση και όχι το μεγαλείο. Hταν ένα πρωινό ηρεμίας, οι «κατασκηνωτές» είχαν βγει για νερό, ο Καποδίστριας είχε ζωγραφισμένα κόκκινα τα χείλη, είχε τα μάτια καλλιτεχνικά διεσταλμένα. Μου θύμισε την αξιοπρέπεια και τη στωικότητα ενός ανθρώπου που αδίκως λοιδορείται, ενός αθώου στα χέρια του όχλου. Ο Καποδίστριας έγινε στιγμιαία ένας Χριστός με αγκάθινο στεφάνι.
βανδαλισμών. Στην οδό Τοσίτσα, η «Ηπειρος», στο Πνευματικό Κέντρο οι προτομές της γενιάς του '30, στο Πάρκο Ελευθερίας ο Βενιζέλος, η λίστα δεν έχει τέλος... Η Αθήνα είναι μία πόλη βαρβάρων, αν διαβάσει κανείς την πόλη από τον τρόπο που μεταχειρίζεται τα μνημεία της.
Ασυγκράτητες και επιθετικές, κυρίως απέναντι στο αστραφτερό πεντελικό μάρμαρο και με άγνωστα πια αιτήματα, ομάδες δήθεν «ανταρτών πόλεων» μεταμόρφωσαν πρόσφατα σε καρτούν το κεφάλι του Καποδίστρια μπροστά στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, έργου του γλύπτη Γεωργίου Μπονάνου. Εδώ τα «παιδιά» έβαλαν τα δυνατά τους ώστε να μοιάσει ο πρώτος κυβερνήτης της Ελλάδας με τον Τζόκερ, ήρωα της ταινίας Μπάτμαν. Το πανέμορφο κεφάλι της Κοιμωμένης του Χαλεπά στο Α΄ Νεκροταφείο της Αθήνας από την άλλη «σβήστηκε» ολωσδιόλου -με την έννοια του delete- από πιο ατίθασους βανδάλους με κατάμαυρο σπρέι και μάλιστα σε φυλασσόμενο χώρο.

Εικόνα που δείχνει για το πώς η σκοτεινή ύλη κατανέμεται μέσα στο γαλαξιακό σμήνος Abell 1689. Σύμφωνα με στοιχεία, που συλλέχθηκαν από το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble, αυτή η παράξενη μορφή της ύλης μπορεί να ζεσταίνει εκατομμύρια εξωπλανήτες.
τρομοκρατία των κυβερνητικών ήταν ιδιαίτερα άγρια, οι περισσότεροι συνελήφθησαν, εκτός από ελάχιστους οι οποίοι κατόρθωσαν να διαφύγουν και να κρυφτούν στο εσωτερικό του νησιού. Οι κυβερνητικοί επέστρεψαν με την «Καρτερία» στην Σύρο και οι εκεί εξεγερμένοι, νομίζοντας ότι επέστρεψαν οι σύντροφοί τους, συγκεντρώθηκαν στο λιμάνι για να τους υποδεχθούν, αλλά αντιμετώπισαν και αυτοί τις ίδιες αγριότητες και την τρομοκρατία των κυβερνητικών, με συλλήψεις και ξυλοδαρμούς. Οι πολιτικοί κρατούμενοι μεταφέρθηκαν στο μοναστήρι Τουρλιανής Μυκόνου όπου φυλακίστηκαν.
Το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble τράβηξε τις πιο εντυπωσιακές και λεπτομερείς εικόνες που έχουμε μέχρι σήμερα στη διάθεση μας από τον γαλαξία Κένταυρος Α. Τις εικόνες κατέγραψε η Wide Field Camera 3, μια κάμερα που παράγει φωτογραφίες υψηλής ανάλυσης και χρησιμοποιείται για τη φωτογράφιση γαλαξιών. Στις νέες φωτογραφίες αποτυπώνονται με μεγάλη λεπτομέρεια περιοχές του γαλαξία που.... [] καλύπτονται από πυκνή κοσμική σκόνη. 
O Παρμενίδης πίστευε πως όλα όσα υπάρχουν υπήρχαν από πάντα. H ιδέα αυτή ήταν πολύ διαδεδομένη στην αρχαία Ελλάδα. Τη θεωρούσαν σχεδόν αυτονόητη. Τίποτα δεν μπορεί να γεννηθεί από το τίποτα, έλεγε ο Παρμενίδης. Κι όλα όσα υπάρχουν δεν μπορεί να εξαφανιστούν και να χαθούν μια για πάντα.O Παρμενίδης, όμως, προχώρησε ακόμη περισσότερο. Δε θεωρούσε δυνατή καμιά απολύτως μεταβολή. Κατά τη γνώμη του, τίποτα δεν μπορούσε ν’ αλλάξει και να γίνει κάτι άλλο από αυτό που ήταν. Έβλεπε, βέβαια, πως στη φύση διαρκώς όλα άλλαζαν. Με τις αισθήσεις του αντιλαμβανόταν αυτές τις μεταβολές των πραγμάτων. Αλλά δεν μπορούσε να τις φέρει σε αρμονία με αυτά που του υπαγόρευε η λογική του. Καθώς, λοιπόν, βρέθηκε σε δίλημμα, αν έπρεπε να εμπιστευτεί τις αισθήσεις του ή τη λογική του, αποφάσισε υπέρ της λογικής.Όλοι μας έχουμε ακούσει τη φράση: «Αυτό δεν το πιστεύω, αν δεν το δω με τα μάτια μου». O Παρμενίδης αρνιόταν να δώσει πίστη, ακόμα και σ’ αυτά που έβλεπε: Θεωρούσε πως οι αισθήσεις μάς δίνουν μια λαθεμένη εικόνα του κόσμου, μια εικόνα που δεν ταιριάζει με όσα μάς λέει η λογική μας. Κι ως φιλόσοφος θεωρούσε καθήκον του ν’ αποκαλύψει όλες τις «ψευδαισθήσεις», που μας έδιναν μια λαθεμένη εικόνα του κόσμου και της πραγματικότητας.
Την ίδια εποχή με τον Παρμενίδη ζούσε και ο Ηράκλειτος (540-480 π.Χ. περίπου). O Ηράκλειτος ήταν από την Έφεσο και θεωρούσε τις μεταβολές ως το βασικότερο και σημαντικότερο χαρακτηριστικό της φύσης. Μπορούμε να πούμε ότι, σε αντίθεση με τον Παρμενίδη, ο Ηράκλειτος έδειχνε εμπιστοσύνη στις αισθήσεις του και σε όσα αυτές του έλεγαν. «Τα πάντα ρει», έλεγε ο Ηράκλειτος. Τα πάντα βρίσκονται σε κίνηση, και τίποτα δεν κρατάει για πάντα. Γι’ αυτό και δεν μπορούμε να μπούμε «δυο φορές στο ίδιο ποτάμι». Μέχρι να βγούμε και να ξαναμπούμε, τόσο εμείς οι ίδιοι, όσο και τα νερά του ποταμού, θα έχουν αλλάξει. O Ηράκλειτος πρόσεξε, επίσης, πως ο κόσμος είναι σφραγισμένος από διαρκείς αντιθέσεις. Αν δεν αρρωσταίναμε, τότε δε θα ξέραμε τι σημαίνει υγεία. Αν δεν πεινούσαμε, τότε δε θα χαιρόμασταν χορταίνοντας. Αν ποτέ δε γινόταν πόλεμος, τότε δε θα μπορούσαμε να εκτιμήσουμε την αξία της ειρήνης. Κι αν ποτέ δεν ερχόταν ο χειμώνας, τότε δε θα προσέχαμε καν τον ερχομό της άνοιξης. Τόσο το Καλό όσο και το Κακό έχουν τη θέση τους μέσα στο σύνολο και είναι το ίδιο απαραίτητα, έλεγε ο Ηράκλειτος. Χωρίς αυτό το ασταμάτητο παιχνίδι μεταξύ των αντιθέσεων, ο κόσμος θα σταματούσε να υπάρχει. Χρησιμοποιούσε τη λέξη «θεός», αλλά ασφαλώς δεν εννοούσε τους θεούς των μύθων. Για τον Ηράκλειτο, ο θεός – το θεϊκό στοιχείο – είναι κάτι που κλείνει μέσα του ολόκληρο τον κόσμο. O θεός αποκαλύπτεται στον άνθρωπο μέσα από τη διαρκή εναλλαγή και μεταβολή της φύσης. Αντί για τη λέξη «θεός», ο Ηράκλειτος χρησιμοποιεί την αρχαία ελληνική λέξη «λόγος», που σημαίνει λογική. Ακόμα κι αν εμείς οι άνθρωποι δε σκεφτόμαστε πάντοτε με τον ίδιο τρόπο, ακόμα κι αν η λογική μας δεν είναι πάντα η ίδια, ο Ηράκλειτος πίστευε ότι υπάρχει ένα είδος «παγκόσμιας λογικής», που κατευθύνει τα πάντα μέσα στη φύση. Αυτή η «παγκόσμια λογική», ο «νους του Σύμπαντος», εξουσιάζει τα πάντα, και όλοι οι άνθρωποι πρέπει να σέβονται την κυριαρχία της. Οι περισσότεροι, όμως, επιμένουν να ζουν σύμφωνα με τη δική τους ατομική λογική. Γι’ αυτό και ο Ηράκλειτος δεν είχε και σε μεγάλη εκτίμηση τους συνανθρώπους του. Οι απόψεις τους έμοιαζαν στα μάτια του «παιχνίδια των παιδιών». Σ’ όλες τις μεταβολές και τις αλλαγές και τις αντιθέσεις μέσα στη φύση, ο Ηράκλειτος έβλεπε την ενότητα, την ολοκλήρωση. Αυτό το «κάτι», που βρίσκεται μέσα σ’ όλα και αποτελεί το θεμέλιο των πάντων, το ονόμαζε «θεό» ή «λόγο». Οι φράσεις του είχαν μια πυκνότητα που τις έκαναν δυσπρόσιτες στο ευρύ κοινό, εξ ου και το όνομα του «Ηράκλειτος ο Σκοτεινός». Επίσης, το προσωνύμιο αυτό οφείλεται στην τάση του να απομονώνεται και να μην επιδιώκει να έχει επαφές με τους συνανθρώπους του – πολύ συχνά μάλιστα έφτανε μέχρι την περιφρόνηση και την απόρριψη τους. Πολλές φορές μάλιστα είχε μιλήσει δημοσίως με ιδιαίτερα απαξιωτικό τρόπο για μεγάλους στοχαστές και ποιητές της εποχής του. O Ηράκλειτος πίστευε ότι η συμπεριφορά των ανθρώπων κρίνεται με βάση την αλήθεια του λόγου, άρα πρέπει οι άνθρωποι να τον κατανοήσουν, να μυηθούν τέλεια σε αυτόν και να ζουν σύμφωνα με τον κοσμικό νόμο. Πιο συγκεκριμένα, οι άνθρωποι δεν κατανοούν την αλήθεια που έμαθαν, επειδή νομίζουν ότι αλήθεια είναι η προσωπική τους γνώμη. Έτσι, έρχονται σε σύγκρουση με την αλήθεια. Πρόθεση του φιλόσοφου είναι να οδηγήσει τους ανθρώπους σε ομολογία, δηλαδή στη συμφωνία του ατομικού και του καθολικού λόγου, της προσωπικής γνώμης με την αλήθεια, που αποτελεί την ενότητα όλων των πραγμάτων. ■ H κίνηση και η μεταβολή O Ηράκλειτος πίστευε ότι ο κόσμος είναι ένα ρεύμα το οποίο κινείται συνεχώς. Την άποψη του αυτή την παρουσίαζε παραστατικά με την εικόνα του ποταμού. Αν ο κόσμος μοιάζει με το ποτάμι που τα νερά του κυλούν αδιάκοπα, τότε η ασταμάτητη κίνηση του αποτελεί το μοναδικό τρόπο για να υπάρχει αυτός, δηλαδή ο κόσμος. O κόσμος δεν συντίθεται από πράγματα που παραμένουν συνεχώς ίδια, αλλά από συμβάντα, τα οποία μπορεί να είναι συνεχώς διαφορετικά, χωρίς όμως ο κόσμος να χάνει την ταυτότητα του. Στην κοσμική κίνηση συμμετέχουν όλοι, όπως και στην αλλαγή πορείας που συνεπάγεται αυτή αλλά και στη σταθερότητα του ρυθμού κίνησης και μεταβολής. ■ H διδασκαλία του Εφέσιου φιλοσόφου μπορεί να συμπυκνωθεί στις παρακάτω προτάσεις:
O Εμπεδοκλής σκέφτηκε πως είχαν και οι δύο δίκιο ως προς το ένα σημείο της σκέψης τους, άδικο όμως ως προς το δεύτερο. Για τον Εμπεδοκλή, όλη η διαφορά ξεκινούσε από το ότι οι φιλόσοφοι θεωρούσαν αυτονόητη αφετηρία της σκέψης τους την ύπαρξη ενός μόνο πρωταρχικού στοιχείου. Αν αυτό ήταν πράγματι έτσι, τότε η άβυσσος μεταξύ αισθήσεων και λογικής θα ήταν αγεφύρωτη στους αιώνες των αιώνων. Το νερό δεν μπορεί, βέβαια, να πάρει τη μορφή ψαριού ή πεταλούδας. Το νερό δεν μπορεί ν’ αλλάξει. Το καθαρό νερό είναι και μένει για πάντα καθαρό νερό. Άρα ο Παρμενίδης είχε δίκιο που έλεγε ότι τίποτα δεν αλλάζει. Ταυτόχρονα, όμως, ο Εμπεδοκλής συμφωνούσε με τον Ηράκλειτο, που έλεγε ότι πρέπει να εμπιστευόμαστε τις αισθήσεις μας. Πρέπει να πιστεύουμε σ’ αυτό που βλέπουμε. Κι αυτό που βλέπουμε είναι μια ατέλειωτη σειρά αλλαγών στη φύση. O Εμπεδοκλής, λοιπόν, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η υπόθεση του ενός πρωταρχικού στοιχείου πρέπει να εγκαταλειφθεί. Ούτε ο αέρας ούτε το νερό μπορούν από μόνα τους να μεταμορφωθούν σε τριανταφυλλιά ή σε πεταλούδα. Άρα η φύση δεν μπορεί να τα βγάλει πέρα μ’ ένα μονάχα πρωταρχικό στοιχείο. O Εμπεδοκλής, από τη μεριά του, πίστευε πως η φύση διέθετε τέσσερα πρωταρχικά στοιχεία ή «ρίζες», όπως ο ίδιος τα ονόμαζε. Οι τέσσερις αυτές ρίζες ήταν, κατά τη γνώμη του, η γη, το νερό, ο αέρας και η φωτιά. Συγκεκριμένα ο Εμπεδοκλής διακήρυξε ότι το σύμπαν συντίθεται και αποσυντίθεται από τέσσερα αμετάβλητα «ριζώματα»: το ύδωρ (Νήστις), τη γη (Αίδωνεύς), τον αέρα (Ήρα) και το πυρ (Ζευς). Κάθε γένεση και φθορά είναι αποτέλεσμα της μείξης και του αποχωρισμού των τεσσάρων ριζωμάτων σε διαφορετική αναλογία κάθε φορά, ανάλογα με τη μορφή που έχει αυτό που γεννιέται ή φθείρεται. Έτσι, το ον (ριζώματα) δεν μεταβάλλεται (άποψη των ελεατών), αλλά και η γένεση και η φθορά είναι πραγματικές διεργασίες (άποψη των ατομικών). O Εμπεδοκλής δε διάλεξε, βέβαια, στην τύχη τον αέρα, το νερό, τη γη και τη φωτιά. Πριν απ’ αυτόν, πολλοί φιλόσοφοι είχαν προσπαθήσει ν’ αποδείξουν ότι το πρωταρχικό στοιχείο ήταν ο αέρας ή το νερό ή η φωτιά. O Θαλής κι ο Αναξιμένης είχαν τονίσει ότι το νερό κι ο αέρας είναι στοιχεία πολύ σημαντικά μέσα στη φύση. Οι Έλληνες θεωρούσαν πολύ σπουδαία και τη φωτιά. Έβλεπαν τον πρωταρχικό ρόλο που έπαιζε ο ήλιος για τη ζωή γενικά και ήξεραν πως άνθρωποι και ζώα έκλειναν στα κορμιά τους θερμότητα. Επομένως, όλες οι μεταβολές στη φύση συμβαίνουν, επειδή τα τέσσερα αυτά πρωταρχικά στοιχεία ενώνονται και χωρίζουν πάλι για να ενωθούν με διαφορετικό τρόπο. Γιατί τα πάντα σ’ αυτό τον κόσμο αποτελούνται από γη, νερό, φωτιά και αέρα. Μόνο που το μείγμα είναι κάθε φορά αλλιώτικο. Όταν πεθαίνει ένα ζώο ή ένα λουλούδι, τα τέσσερα στοιχεία χωρίζουν, κι αυτή τη μεταβολή μπορούμε να την παρακολουθήσουμε με γυμνό μάτι. O αέρας, όμως, και η φωτιά, το νερό και η γη παραμένουν αναλλοίωτα, όσες μεταβολές κι αν υποστούν τα μείγματα στα οποία συμμετέχουν. Άρα, δεν είναι αλήθεια ότι «όλα» αλλάζουν. Στην ουσία, τίποτα δεν αλλάζει. Απλούστατα, τέσσερα στοιχεία ενώνονται και χωρίζονται πάλι, για να ανακατευτούν ξανά με διαφορετικό τρόπο. Ας φανταστούμε ένα ζωγράφο. Όταν έχει ένα μόνο χρώμα -κόκκινο, ας πούμε- στην παλέτα του, δεν μπορεί να ζωγραφίσει πράσινα δέντρα. Αν, όμως, έχει κίτρινο, κόκκινο, μπλε και μαύρο, μπορεί να τ’ αναμείξει και να πετύχει εκατοντάδες διαφορετικά χρώματα. Ένα ερώτημα, όμως, παραμένει ανοιχτό: τι είναι αυτό που σπρώχνει τα στοιχεία να ενωθούν μεταξύ τους δημιουργώντας έτσι νέα ζωή; Και τι είναι αυτό που φροντίζει ώστε το «μείγμα», το λουλούδι για παράδειγμα, να διαλυθεί και πάλι; O Εμπεδοκλής πίστευε ότι στη φύση δρουν δύο διαφορετικές δυνάμεις. Τις δυνάμεις αυτές τις ονόμαζε Φιλότητα και Νείκος. H Φιλότητα, η αγάπη, είναι η δύναμη που ενώνει τα στοιχεία και συνθέτει νέα «μείγματα». Το Νείκος, η διαμάχη, είναι η δύναμη που τα χωρίζει και πάλι. O Εμπεδοκλής διέκρινε, λοιπόν, μεταξύ στοιχείων και δυνάμεων. Αυτό αξίζει τον κόπο να το σημειώσουμε στο μυαλό μας. Γιατί και σήμερα ακόμα, η επιστήμη διακρίνει τα βασικά στοιχεία από τις φυσικές δυνάμεις. H σύγχρονη επιστήμη ισχυρίζεται ότι μπορεί να εξηγήσει όλα τα φυσικά φαινόμενα με τη βοήθεια των αλληλεπιδράσεων μεταξύ των βασικών στοιχείων και ορισμένων φυσικών δυνάμεων. [sciencearchives.wordpress.com]
Εμφανίζονται σωματίδια: Κανένας δεν ξέρει ακόμα πώς πραγματοποιείται αυτή η διαδικασία. Από αυτά τα σωματίδια θα προκύψει όλη η ύλη από την οποία φτιάχτηκε όλος ο Κόσμος. Η ύλη και η ενέργεια είναι τόσο πυκνά που ένα κουταλάκι του χώρου περιέχει 100 εκατομμύρια τρισεκατομμύρια τρισεκατομμύρια τρισεκατομμύρια κιλά. Στις πρώτες στιγμές της γέννησης του σύμπαντος δημιουργήθηκαν ίσα σε αριθμό νετρόνια και πρωτόνια, που όμως με την πάροδο του χρόνου σιγά σιγά άλλαξαν. Ωστόσο, σε κάθε πρωτόνιο που υπήρχε τότε αντιστοιχούσε ένα δισεκατομμύριο φωτόνια, τα οποία συγκρουόμενα μεταξύ τους παρήγαγαν ζεύγη ηλεκτρονίων-ποζιτρονίων που, με τη σειρά τους, μετατρέπονταν πάλι σε φωτόνια. Όταν, λοιπόν, το σύμπαν είχε ηλικία ενός δεκάκις χιλιοστού του δευτερολέπτου (10-4) και η θερμοκρασία του είχε πέσει στο 1 τρισεκατομμύριο βαθμούς Κελσίου (1012), άρχισε η Εποχή των λεπτονίων. Το μέγεθος του ορατού σύμπαντος είχε ήδη φθάσει τα έξι έτη φωτός. Τα θετικά φορτισμένα πρωτόνια όμως δεν μπορούσαν να συνδεθούν ακόμη με τα αρνητικά φορτισμένα ηλεκτρόνια παρά την ύπαρξη των ελκτικών δυνάμεων που δημιουργούνταν από τα αντίθετα ηλεκτρικά φορτία τους, διότι τα σταματούσε η ύπαρξη του μεγάλου αριθμού των φωτονίων. Στις αρχές της εποχής αυτής τα μιόνια και τα νετρίνα τους ήταν κυρίαρχα. Όταν όμως εξαφανίστηκαν τα μιόνια, τα νετρίνα τους αποδεσμεύτηκαν και άρχισαν έτσι την ελεύθερη διαστολή τους. Μετά την απελευθέρωση των νετρίνων μιονίου τα ηλεκτρόνια και τα ποζιτρόνια άρχισαν να εξαϋλώνονται παράγοντας συγχρόνως φωτόνια. Έτσι, στο τέλος της περιόδου αυτής απέμεινε ένα μόνο ηλεκτρόνιο για κάθε εκατό εκατομμύρια φωτόνια. Με την εξαΰλωση των ηλεκτρονίων αποδεσμεύτηκαν και τα νετρίνα ηλεκτρονίου, τα οποία μαζί με τα άλλα είδη νετρίνων αποτελούν έναν ωκεανό κοσμικών νετρίνων που πλημμυρίζουν ολόκληρο το σύμπαν. Στο 1/100 του δευτερολέπτου μετά τη Μεγάλη Έκρηξη, και σε θερμοκρασία που έφθανε τους 100 δισεκατομμύρια βαθμούς, η πυκνότητα είχε πέσει περίπου στα τέσσερα δισεκατομμύρια φορές την πυκνότητα του νερού. Σε αυτό το σημείο όμως άρχισε και η διαφοροποίηση του αριθμού των πρωτονίων και των νετρονίων. Αυτό συνέβη διότι, ενώ τα πρωτόνια είναι ιδιαίτερα σταθερά, τα νετρόνια στα καλά καθούμενα μπορεί να διασπαστούν μέσα σε λίγα λεπτά και να μας δώσουν ένα πρωτόνιο, ένα ηλεκτρόνιο και ένα αντινετρίνο. Για τη δημιουργία όμως νετρονίων από τα πρωτόνια χρειάζεται η σύγκρουση ενός πρωτονίου με ένα αντινετρίνο (για την παραγωγή ενός νετρονίου και ενός ποζιτρονίου) ή η σύγκρουση ενός πρωτονίου και ενός ηλεκτρονίου (για την παραγωγή ενός νετρονίου και ενός νετρίνου). Όταν οι θερμοκρασίες ήταν υψηλές, δεν υπήρχε κανένα πρόβλημα και έτσι είχαμε τις ίδιες ποσότητες πρωτονίων και νετρονίων. Σύντομα όμως, και καθώς οι θερμοκρασίες μειώνονταν, τα πράγματα άλλαξαν και μαζί τους άρχισε να αλλάζει και η αναλογία νετρονίων και πρωτονίων. Έτσι στο 1/10 του δευτερολέπτου μετά τη Μεγάλη Έκρηξη η θερμοκρασία είχε πέσει στους 31,5 δισεκατομμύρια βαθμούς, η πυκνότητα ήταν 30 εκατομμύρια φορές μεγαλύτερη από την πυκνότητα του νερού και η αναλογία νετρονίων-πρωτονίων ήταν 38% νετρόνια και 62% πρωτόνια. Η κοσμική εκείνη "σούπα" πλάσματος περιλάμβανε και άλλα συστατικά: για κάθε 8 φωτόνια είχαμε 9 νετρίνα, 9 αντινετρίνα, 6 ποζιτρόνια και 6 ηλεκτρόνια με ένα επιπλέον ηλεκτρόνιο για κάθε πρωτόνιο.Ένα δευτερόλεπτο (1 sec) μετά τη Μεγάλη Έκρηξη, όταν η θερμοκρασία έπεσε στους 10 δισεκατομμύρια βαθμούς, τα φωτόνια δεν είχαν πια την αναγκαία ενέργεια για την παραγωγή ζευγών ηλεκτρονίων-ποζιτρονίων. Τα νετρόνια όμως συνέχισαν να διασπώνται. Η πυκνότητα του σύμπαντος την εποχή εκείνη μπορεί να υπολογιστεί σήμερα βάσει των διαφόρων διαδικασιών εξαΰλωσης που συνέβαιναν τότε από τις συγκρούσεις ύλης και αντιύλης. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς αυτούς, η πυκνότητα του σύμπαντος έφθανε τότε να είναι τέσσερα δισεκατομμύρια φορές μεγαλύτερη από την πυκνότητα του νερού, ενώ τα σωματίδια που επικρατούσαν ήταν τα λεπτόνια. Υπήρχαν όμως και αρκετά βαρέα σωματίδια σε μία αναλογία ενός βαρυονίου (πρωτόνια και νετρόνια) για κάθε ένα δισεκατομμύριο φωτόνια. Η αναλογία αυτή είναι ένας σημαντικός αριθμός και προέρχεται από τις απευθείας παρατηρήσεις μας της ακτινοβολίας, που ακόμη και σήμερα μας βομβαρδίζει από όλα τα σημεία του σύμπαντος. Τα πρώτα 3 λεπτά
Όλα τα άτομα του υδρογόνου στον Κόσμο σχηματίζονται τώρα. Εάν ο Κόσμος είχε παραμείνει τόσο καυτός και πυκνός για πολύ περισσότερο χρόνο, το υδρογόνο θα είχε μετατραπεί σε άλλα χημικά στοιχεία. Χωρίς υδρογόνο, δεν θα υπήρχε νερό και επομένως καμία ζωή όπως την ξέρουμε. Η κλίμακα της εικόνας έχει διάμετρο 550 τρισεκατομμύρια χιλιόμετρα και βάρος, 10 δισεκατομμύρια τρισεκατομμύρια τρισεκατομμύρια τρισεκατομμύρια κιλά
Σε 380 χιλιάδες χρόνιαΔεξιά: Είναι το πρώτο πρώτο φως που μπορούμε να ανιχνεύσουμε στο σύμπαν.Το σύμπαν διαστέλλεται ραγδαία και ψύχεται, αλλά είναι ακόμα καυτό. Περιέχει μόνο τα πιο απλά χημικά στοιχεία, κυρίως υδρογόνο και ήλιο. Εμφανίζονται οι πρώτες υποψίες δομών. Τέτοιες ισχνές συγκεντρώσεις της ύλης θα αυξάνονται σε μέγεθος καθώς η βαρύτητα έλκει τις γειτονικές μάζες. Η κλίμακα της εικόνας είχε διάμετρο τότε 800 χιλιάδες τρισεκατομμύρια χιλιόμετρα και βάρος, 10 δισεκατομμύρια τρισεκατομμύρια τρισεκατομμύρια τρισεκατομμύρια κιλάΣε 100 εκατομμύρια χρόνια
Αριστερά: Το σύμπαν φαίνεται τότε πολύ σκοτεινό και πολύ μοναχικό. Όταν το σύμπαν είχε ψυχθεί αρκετά, δεν υπήρχε πια κανένα ορατό φως στο σύμπαν. Δεν είχαν εμφανιστεί ακόμα τα πρώτα άστρα στο σύμπαν. Η κλίμακα της εικόνας έχει διάμετρο 16 εκατομμύρια τρισεκατομμύρια χιλιόμετρα και το ίδιο βάρος, αφού έπαψε να δημιουργείται ύλη λίγα λεπτά μετά το Big Bang.
Σε 1 δισεκατομμύριο χρόνια Ήδη έχουν ‘ανάψει’ τα πρώτα άστρα και το σύμπαν λούζεται από το φως τους. Σχηματίστηκαν ήδη οι γαλαξίες και τα σμήνη των γαλαξιών. Η διάμετρος της εικόνας είναι 100 εκατομμύρια τρισεκατομμύρια χιλιόμετρα.
Στην εικόνα αριστερά κάθε φωτεινό κίτρινο σημείο αναπαριστά ένας ολόκληρο γαλαξία ή σμήνος γαλαξιών – και κάθε γαλαξίας περιέχει δισεκατομμύρια άστρα. Σε αυτή την κλίμακα της εικόνας το ηλιακό μας σύστημα είναι πολύ μικρότερο από το μέγεθος ενός ατόμου. Η κλίμακα της εικόνας είναι τώρα 950 εκατομμύρια τρισεκατομμύρια χιλιόμετρα.Πώς ξέρουμε με τι έμοιαζε το σύμπαν στις διάφορες περιόδους της εξέλιξης του, αφού κανένας δεν ήταν εκεί για να την καταγράψει; Κατά τη διάρκεια του προηγούμενου αιώνα τρεις σημαντικές ανακαλύψεις μας επιβεβαίωσαν το σενάριο της Μεγάλης Έκρηξης: 1ο σενάριο: Παρατηρούμε ότι οι γαλαξίες απομακρύνονται από μας Εάν έχετε κάνει το γύρο του Κόσμου, ξέρετε ότι ο Γαλαξίας μας είναι απλώς ένας από τους αμέτρητους γαλαξίες με άστρα με τους οποίους είναι γεμάτος ο αισθητός μας κόσμος. Λόγω της αμοιβαίας βαρυτικής ελκτικής δύναμης τους θα περίμενε κάποιος όλοι αυτοί οι γαλαξίες, και ο δικός μας φυσικά, να κινούνται ο ένας προς τον άλλον. Αλλά το 1929, ο αστρονόμος Edwin Hubble έκανε την πιο απροσδόκητη ανακάλυψη που έγινε ποτέ στην Αστρονομία: οι απόμακροι γαλαξίες απομακρύνονται από τη Γη. Στην πραγματικότητα, όσο πιο απόμακρος ήταν ένας γαλαξίας, τόσο πιο γρήγορα απομακρύνεται από μας. Επειδή λοιπόν οι γαλαξίες απομακρύνονται μεταξύ τους, τι το πιο φυσικό κάποτε να ήταν πολύ κοντά ο ένας με τον άλλο. Με βάση τις ταχύτητες και τις κατευθύνσεις των κινήσεων των γαλαξιών, οι αστρονόμοι καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι όλοι οι γαλαξίες πρέπει να έχουν προέλευση το ίδιο σημείο πριν, περίπου, 13.7 δισεκατομμύρια χρόνια. Το νηπιακό σύμπαν θα ήταν τότε απίστευτα πυκνό με όλη την ύλη σε ένα απίστευτα μικρό χώρο! Αυτό το συμπέρασμα έχει επιβεβαιωθεί από πολλά άλλα αποδεικτικά δεδομένα.
Σύμφωνα με το καθιερωμένο μοντέλο της Μεγάλης Έκρηξης η τελευταία πραγματοποιήθηκε παντού στο χώρο (κι όχι μόνο σε ένα σημείο). Για χιλιάδες χρόνια μετά από τη Μεγάλη Έκρηξη, όλο το διάστημα ήταν γεμάτο με ύλη τόσο καυτή έλαμπε – σαν το φούρνο αγγειοπλαστικής δεξιά. Αυτή η μεταλαμπή (ακτινοβολία λείψανο) της Μεγάλης Έκρηξης γεμίζει τον Κόσμο ακόμα και σήμερα. Στην πραγματικότητα, ένα σταθερό ρεύμα αυτής της ακτινοβολίας φθάνει συνεχώς στη Γη, από τις απόμακρες περιοχές του διαστήματος, έχοντας ταξιδέψει δισεκατομμύρια χρόνια μέχρι να φτάσει εδώ. Το φως αυτό φυσικά δεν είναι πλέον ορατό με το μάτι μας – έχοντας εξασθενίσει και έχοντας υποστεί μια μετατόπιση προς το ερυθρό άκρο του φάσματος, λόγω της διαστολής του σύμπαντος και της επακόλουθης ψύξης – αλλά είναι ανιχνεύσιμο με ειδικά όργανα.
Η κυρίαρχη ιδέα λέγεται μοντέλο του "πληθωριστικού σύμπαντος". Η βασική υπόθεση αυτού του μοντέλου είναι ότι αμέσως πριν από το Big Bang, το διάστημα ήταν γεμάτο με μια ασταθή μορφή ενέργειας, η φύση της οποίας δεν είναι ακόμα γνωστή. Σε κάποια στιγμή, αυτή η ενέργεια μετασχηματίστηκε στα θεμελιώδη σωματίδια από τα οποία προέκυψε όλη η ύλη που παρατηρούμε σήμερα. Εκείνη η στιγμή χαρακτηρίζει αυτό που λέμε Μεγάλη Έκρηξη. Μια αξιοπρόσεκτη συνέπεια αυτού του μοντέλου είναι ότι, εάν ακόμα και ένα μικρό τμήμα του χώρου περιείχε αυτήν την αρχέγονη μορφή της ενέργειας, τότε αυτό το μικρό τμήμα του χώρου θα διαστελλόταν εξαιρετικά γρήγορα και θα φανέρωνε περισσότερη ενέργεια αυτού του είδους. Στην πραγματικότητα, όλη η ύλη στον Κόσμο θα μπορούσε να έχει προκύψει από λίγη αρχέγονη ενέργεια, που θα αντιστοιχούσε σε λιγότερο βάρος από ένα μπιζέλι. Αυτό το καταπληκτικό σενάριο είναι μια συνέπεια της εφαρμογής της θεωρίας της βαρύτητας του Αϊνστάιν στο μοντέλο του πληθωριστικού σύμπαντος. Κατά συνέπεια οι γνωστοί νόμοι της φύσης μπορούν σε γενικές γραμμές να εξηγήσουν από πού προήλθαν η ύλη και η ενέργεια στον Κόσμο, υπό τον όρο ότι υπήρξε τουλάχιστον ένας μικροσκοπικός σπόρος της ενέργειας για να αρχίσει.Ένα μοντέλο είναι χρήσιμο μόνο εάν κάνει προβλέψεις που μπορούν να δοκιμαστούν με πειραματικά στοιχεία. Το μοντέλο του πληθωρισμού κάνει διάφορες ελέγξιμες προβλέψεις. Μία από τις σημαντικότερες είναι ότι η αρχέγονη ενέργεια θα ήταν "άμορφη" – δηλ., άνισα κατανεμημένη στο χώρο – που οφείλεται σε ένα είδος κβαντικού θορύβου που προέκυψε όταν ο Κόσμος ήταν εξαιρετικά μικρός. Αυτό το σχέδιο (μοτίβο) θα είχε μεταφερθεί στα σωματίδια που εμφανίστηκαν κατά τη διάρκεια της Μεγάλης Έκρηξης. Κατά συνέπεια, η ύλη που γέμισε το σύμπαν μετά δεν θα είχε απλωθεί ομοιόμορφα στο χώρο, μερικές περιοχές θα είχαν ελαφρώς περισσότερη ύλη, μερικά ελαφρώς λιγότερη. Αυτή η απουσία ομοιομορφίας του βρεφικού σύμπαντος είναι τυχερή για μας: Αν ήταν ο Κόσμος ομοιόμορφα γεμάτος με ύλη, τότε δεν θα είχαν διαμορφωθεί ποτέ τα αστέρια και οι πλανήτες. Δεν θα ήμαστε προφανώς εδώ. Στοιχεία για το μοντέλο του πληθωριστικού σύμπαντος
Εάν είναι σωστό το μοντέλο του πληθωριστικού σύμπαντος, τότε πρέπει να δούμε αυτό το άμορφο σχέδιο στη μεταλαμπή (η μικροκυματική ακτινοβολία υποβάθρου) από τη Μεγάλη Έκρηξη. Οι αστρονόμοι έχουν παρατηρήσει ακριβώς αυτό το προβλεπόμενο σχέδιο, σε μια θεαματική εικόνα της μεταλαμπής του Big Bang, που λήφθηκε το 2003 από τη διαστημοσυσκευή WMAP της NASA. Η εικόνα μας παρουσιάζει με τι έμοιαζε ο Κόσμος περίπου 380.000 χρόνια μετά από τη στιγμή του Big BangΤο μοντέλο του πληθωριστικού σύμπαντος είναι σημαντικό επειδή, για πρώτη φορά, μας δίνει μια ματιά για το πώς η φύση μπορεί να είχε κανονίσει να δημιουργήσει όλη την ύλη στον κόσμο: Θα ήταν αρκετός ένας μόνο ‘σπόρος’ χώρου και ενέργειας. Αλλά ποια ήταν αυτή η αρχέγονη μορφή της ενέργειας; Και από πού προήλθε αρχικά ο ‘σπόρος’ του διαστήματος και της ενέργειας ; Πώς άρχισε συνολικά ο Κόσμος μας; Τα μυστήρια αυτά δίνουν χώρο για τη θεωρία χορδών και για νέα πειράματαΚανένας δεν ξέρει πώς προέκυψαν ο πρώτος χώρος, ο χρόνος, και η ύλη. Και οι επιστήμονες καταπιάνονται με ακόμα βαθύτερες ερωτήσεις. Εάν δεν υπήρχε τίποτα στην αρχή για να ξεκινήσει, τότε από πού προήλθαν οι νόμοι της φύσης; Πώς το σύμπαν "ήξερε" πώς να προχωρήσει; Και γιατί οι νόμοι της φύσης παράγουν έναν Κόσμο που είναι τόσο φιλόξενος για τη ζωή; Όσο δύσκολες κι εάν είναι αυτές οι ερωτήσεις, οι επιστήμονες προσπαθούν να τις εξετάσουν με τολμηρές νέες ιδέες – και νέα πειράματα για να δοκιμάσουν αυτές τις ιδέες. Για να κατανοήσουμε πώς ξεκίνησε ο Κόσμος χρειαζόμαστε μια καλύτερη θεωρία για το πώς συσχετίζονται ο χώρος, ο χρόνος, και η ύλη. Στη φυσική, μια θεωρία δεν είναι μια εικασία ή μια υπόθεση. Είναι ένα μαθηματικό μοντέλο που μας αφήνει να κάνουμε προβλέψεις για το πώς συμπεριφέρεται ο Κόσμος. Η θεωρία της βαρύτητας του Αϊνστάιν, παραδείγματος χάριν, περιγράφει ακριβώς πώς η ύλη αποκρίνεται στη βαρύτητα στις μεγάλες κλίμακες γύρω από μας. Και η καλύτερη θεωρία για το μικροσκοπικό, υποατομικό χώρο, η κβαντική θεωρία, κάνει πολύ ακριβείς προβλέψεις για τη συμπεριφορά της ύλης στις μικροσκοπικές κλίμακες των αποστάσεων. Αλλά αυτές οι δύο θεωρίες δεν είναι πλήρεις και δεν είναι ικανές να κάνουν ακριβείς προβλέψεις για τις πολύ πολύ αρχικές στιγμές του Κόσμου, όταν ήταν και εξαιρετικά πυκνός και εξαιρετικά μικρός.
Μερικά από τα καλύτερα μυαλά στη φυσική δουλεύουν σε μια νέα θεωρία του χώρου, του χρόνου, και της ύλης, τη θεωρία χορδών, που μπορεί να μας βοηθήσει ώστε να καταλάβουμε καλύτερα από που προήλθε ο κόσμος. Η θεωρία χορδών είναι βασισμένη στις νέες ιδέες που δεν έχουν δοκιμαστεί ακόμα. Η θεωρία υποθέτει, παραδείγματος χάριν, ότι τα βασικά σωματίδια στη φύση δεν είναι σημειακά, αλλά είναι σε σχήμα χορδών. Και η θεωρία απαιτεί – και προβλέπει – ότι ο χώρος έχει περισσότερες από τρεις διαστάσεις στις οποίες κινούμαστε. Σύμφωνα με μια εκδοχή της θεωρίας, τα σωματίδια και οι δυνάμεις που αποτελούν τον Κόσμο μας είναι περιορισμένες στις τρεις διαστάσεις που βλέπουμε – εκτός από τη βαρύτητα, η οποία μπορεί να "διαρρέει" έξω στις πρόσθετες διαστάσεις.
Αυτή η ιδέα – ότι το Σύμπαν ως ένα σύνολο συμπάντων μπορεί να μην μοιάζει με το μέρος που ζούμε – μπορεί να βοηθήσει ώστε να εξηγηθεί ένα αινιγματικό μυστήριο για τον Κόσμο μας: Γιατί είναι οι σταθερές και οι νόμοι της φύσης ακριβώς τόσο, και όχι διαφορετικοί; Παραδείγματος χάριν, γιατί είναι η ταχύτητα του φωτός όχι γρηγορότερη από ότι είναι; Γιατί είναι τα ηλεκτρόνια τόσο πολύ πιο ελαφριά από τα πρωτόνια στα άτομα; Αυτό που ξέρουμε είναι ότι εάν αυτοί οι θεμελιώδεις νόμοι και οι σταθερές ήταν ακόμα και ελαφρώς διαφορετικοί από αυτό που παρατηρούμε, τότε η ζωή όπως την ξέρουμε δεν θα υπήρχε. Παραδείγματος χάριν, τα άτομα θα ήταν λιγότερο σταθερά, ή τα αστέρια και οι πλανήτες δεν θα σχηματίζονταν. Παραδοσιακά, οι φυσικοί επιδίωκαν κάποια λογική εξήγηση γιατί ο Κόσμος μας να είναι όπως είναι. Αλλά η πιθανότητα των πολλαπλών Κόσμων εγείρει την δυνατότητα η ίδια η φύση να παίζει ζάρια: μερικοί Κόσμοι έχουν τις σωστές συνθήκες για τη ζωή, ενώ άλλοι – η μεγάλη πλειοψηφία – όχι. Η φύση είναι πλήρης εκπλήξεων, και αυτός ο διάλογος με τη φύση πρέπει να πάει μακριά. Με κάθε γενεά, ο Κόσμος που παρατηρούμε φαίνεται μεγαλύτερος και πιο θαυμαστός. Λίγες μόνο εκατοντάδες χρόνια πριν, τα αστέρια που βλέπουμε στον ουρανό φαίνονταν να είναι τα όρια του Κόσμου μας. Κατόπιν το τηλεσκόπιο του Γαλιλαίου άνοιξε το πανόραμα των άστρων που αποτελούν το Γαλαξία μας. Έναν μόνο αιώνα πριν, η ανθρωπότητα ακόμα δεν είχε ανακαλύψει ότι υπάρχουν δισεκατομμύρια γαλαξίες αρκετά πέρα από τον δικό μας. Σήμερα, μπορούμε να δούμε τόσο μακριά όσο η φύση μας επιτρέπει αυτή την περίοδο – στη στιγμή του ίδιου του Big Bang. Οι ιδέες μας και η ευστροφία δημιουργούν έναν Κόσμο ακόμα μεγαλύτερο και πιο ποικίλο από όσο είχαμε φανταστεί ποτέ. Υπάρχει καμιά ερώτηση ότι αυτό είναι μια μεγάλη εξερεύνηση;
Οι ηλικιωμένοι που καταναλώνουν στις σαλάτες και στο μαγείρεμα αρκετό ελαιόλαδο, το βασικό συστατικό της μεσογειακής δίαιτας, έχουν μικρότερο κίνδυνο να πάθουν εγκεφαλικό, σύμφωνα με μια νέα γαλλική επιστημονική έρευνα.

Ο Νικολάϊ Κοντράτιεφ
(1892-1938) ήταν Ρώσος οικονομολόγος, από τους σημαντικότερους της περιόδου του μεσοπόλεμου. Βασική του θεωρία είναι ότι οι καπιταλιστικές οικονομίες διανύουν μεγάλες ανοδικές περιόδους που ακολουθούνται από αντίστοιχες συρρίκνωσης (ο ίδιος ο Στάλιν του είχε ζητήσει να βρει την "απόδειξη" ότι ο καπιταλισμός είναι καταδικασμένος σε εξαφάνιση -όπως είχε πει και ο Μάρξ- όμως τελικά ο Κοντράτιεφ έφτασε στο "δυσάρεστο" συμπέρασμα ότι ο καπιταλισμός "αναγεννάται" οπότε ο Στάλιν τον αντάμειψε με το γνωστό σταλινικό τρόπο, δηλ. με την σύλληψή του και τον εγκλεισμό του σε στρατόπεδο καταναγκαστικών έργων- Γκούλαγκ...Για τον φρικτό θάνατό του γράφει και ο Αλεξάντερ Σολζενίτσιν στο βιβλίο του ‘Το Αρχιπέλαγος Γκουλάγκ’), οι δε οικονομικοί του κύκλοι διαρκούν περίπου 48-55 χρόνων. Τους ονόμασε μεγάλους οικονομικούς κύκλους.
Ο Αμερικάνος συγγραφέας Dick Stoken
γράφει – μεταξύ άλλων- σε ένα άρθρο σχετικό με τον μεγάλο κύκλο του Κοντράτιεφ και τις επιπτώσεις του στην ψυχολογία της κοινωνίας στο τεύχος Φεβρουαρίου 1980, του περιοδικού ‘The Futurist’: «Όταν οι άνθρωποι αισθάνονται λιγότερο να κινδυνεύουν εμπιστεύονται περισσότερο τις δυνάμεις τους. Γίνονται περισσότερο τυχοδιώκτες και ριψοκίνδυνοι. Επειδή τότε κατευθύνονται από ένα διαφορετικό σύνολο προϋποθέσεων απ’ ό,τι κατά τη διάρκεια περιόδων παρακμής, κάνουν πράγματα που δε θα τα έκαναν σε δύσκολες εποχές. Η οικονομικά επιτυχία κάνει τους ανθρώπους να πιστεύουν ότι έφτασαν να ελέγχουν ιο πεπρωμένο τους κι ότι έχουν τη δύναμη να λύσουν τόσο τα δικά τους όσο και τα κοινωνικά προβλήματα. Εξιδανικεύουν τη ζωή και γίνονται λιγότερο ανεκτικοί στην αδικία. Καθώς ο κύκλος κορυφώνεται κι αρχίζει να πέφτει, ο κόσμος προσλαμβάνει ένα νέο χαρακτήρα κι ο άνθρωπος δεν εμπιστεύεται τόσο τις ικανότητές του και τη δύναμή του. Ο καπιταλισμός χάνει τη λάμψη του και πέφτει απ’ το βάθρο του. Ο θρυμματισμός των ονείρων και των βλέψεων των οπαδών του laissez – faire (όρος που δηλώνει το αίτημα για απουσία οποιασδήποτε κρατικής παρέμβασης στις οικονομικές δραστηριότητες) παρέχει τον πόνο που είναι αναγκαίος για ν’ αρχίσει η επαναφορά του εκκρεμούς σε μια νηφάλια θεώρηση του συστήματος.
Γράφει ο Stoken: ‘Απ’ τη μια πλευρά, μια μεγάλη περίοδος ευημερίας κι αφθονίας προκαλεί αύξηση των περιουσιακών στοιχείων, των μισθών, της κινητικότητας της κοινωνίας, και του βιοτικού επιπέδου, η οποία (αύξηση) υπερβαίνει τις προσδοκίες των ανθρώπων και τους οδηγεί σε μια ευχάριστη έκπληξη. Απ’ την άλλη μεριά, μια οικονομική κρίση έχει δυσμενείς επιπτώσεις στις δουλειές, τους μισθούς και τις αξίες των περιουσιακών στοιχείων. Οι άνθρωποι βλέπουν ξαφνικά τους σκοπούς τους να ματαιώνονται κι αυτό τους γίνεται ένα οδυνηρό μάθημα. Η οδύνη προκαλεί μια βέβαιη ψυχολογική αλλαγή στους περισσότερους ανθρώπους. Παρακινούνται ν’ αποφεύγουν τον πόνο και ν’ αναζητούν την ασφάλεια. Σ’ έναν κόσμο με πολλούς κινδύνους οι άνθρωποι αισθάνονται αβοήθητοι, χάνουν την εμπιστοσύνη που είχαν στις δυνάμεις τους και γίνονται πολύ επιφυλακτικοί και απρόθυμοι να ριψοκινδυνεύσουν. Για να προστατεύσουν τους εαυτούς τους και ν’ αποκρούσουν τον κίνδυνο, δένονται σε ομάδες. Για να εξασφαλιστεί η ενότητα των ομάδων χρειάζονται κανόνες και κοινωνικοί περιορισμοί καθώς και η αποδοχή κάποιου είδους εξουσίας. Είναι φυσικό σε τέτοιες εποχές να υπάρχει ένα πνεύμα αντίθεσης στον ατομικό καπιταλισμό με τις ελεύθερες αγορές του και την έμφαση του στον ανταγωνισμό. Στην ψυχολογία του μεγάλου κύματος τεράστια επίδραση έχει η ευρείας βάσης κίνηση προς τις συντηρητικές θρησκευτικές απόψεις που εμφανίζεται καθώς η παρακμή βαθαίνει. Η Αγία Γραφή μας λέει ότι ο Χριστός ήρθε να σώσει τους πράους, τους φτωχούς και τους ταπεινούς. Ο πληθυσμός των τριών αυτών κατηγοριών αυξάνει εκρηκτικά κατά τη διάρκεια μιας οικονομικής παρακμής. Η πρόσφατη αναζωπύρωση του φονταμενταλισμού δεν οφείλεται στην αναμενόμενη σύμπραξη και συμμαχία του μεγάλου κύκλου, αλλά είναι μια αντίδραση στις σύγχρονες προόδους των φιλελεύθερων κοινωνικών τάσεων. Ωστόσο, τα συντηρητικά αυτά κινήματα θα ενισχύσουν το νέο θρησκευτικό και κοινωνικό συντηρητισμό που αναδύεται κατά τη διάρκεια της οικονομικής παρακμής.
Το πρώτο σημάδι ότι οι άνθρωποι δεν τα βλέπουν πλέον όλα ρόδινα στον κόσμο και χωρίς κινδύνους συχνά είναι μια λεπτή αλλαγή στις σχέσεις μεταξύ των δυο φύλων. Στο ξεκίνημα της Μεγάλης Οικονομικής Κρίσης, οι γυναίκες χαμήλωσαν τα φουστάνια τους, ντύνονταν πιο συντηρητικά, άρχισαν να φοράν άσπρα γάντια και να σέβονται περισσότερο μια πρόσκληση σε γεύμα. Ο σεξουαλικός κώδικας έπαψε να επιδεικνύεται τόσο ασύστολα. Ο θόρυβος γύρω απ’ το σεξ περιορίστηκε, και η γοητεία κι ο ρομαντισμός ήρθαν από μόνα τους. Όσο βάθαινε η οικονομική κρίση γκρέμισε την ιδέα ενός σχετικά ακίνδυνου κόσμου που κυριαρχούσε στο πνεύμα της δεκαετίας του ‘20. Οι άνθρωποι έγιναν πιο επιφυλακτικοί. Η ηδονιστική συμπεριφορά υποχώρησε και η ανοχή στις παρεκκλίσεις απ’ την κανονική κοινωνική συμπεριφορά ελαττώθηκε. Η νεότερη γενιά άρχισε να σέβεται περισσότερο τους γονείς και να μην περιφρονεί όσο πριν τις παλιές παραδοσιακές αξίες. Η μουσικά έγινε πιο αργή. Ο γάμος και η οικογένεια έγιναν περισσότερο σεβαστοί ως κοινωνικοί θεσμοί και ο αριθμός των διαζυγίων μειώθηκε. Οι άνθρωποι κάθονταν σπίτι και περνούσαν περισσότερο χρόνο με τις οικογένειές τους». Παρατηρώντας συνολικά το μεγάλο κύμα, βλέπουμε τον τεράστιο αντίκτυπο που έχει στην πολιτική, τα ήθη, τη θρησκεία και την οικογένεια. ΚΟΚΚΙΝΟΣ ΟΥΡΑΝΟΣ Από το βιβλίο ‘Το Επερχόμενο Παγκόσμιο Οικονομικό Κραχ’ του David Knox Barker, εκδόσεις ΣΤΕΡΕΩΜΑ [www.istorikathemata.com] 

Η ανάκαμψη των γαλλικών αμπελώνων (από τη φυλλοξήρα) καθώς και η αδεξιότητα των ελλήνων πολιτικών σε συνδυασμό με τη δεξιότητα των τοκογλύφων (κάτι αντίστοιχο με το σήμερα) οδηγούν τους σταφιδοπαραγωγούς του 1899 στις “πλατείες”
Ενα άλυτο πρόβλημα|
Hellas Blogs: Drama Blogs (Δράμα) Arta Blogs (Άρτα) Trikala Blogs (Τρίκαλα) Santorini Blogs (Σαντορίνη) Preveza Blogs (Πρέβεζα) Rhodes Blogs (Ρόδος) |
